کشف غیرمنتظره: آیا سنگ کلیه یک بیماری باکتریایی است؟
رأی دهید
سنگهای کلیه تودههای سختیاند که در کلیهها یا مجاری ادراری تشکیل میشوند. تشکیل آنها دلایل مختلفی دارد. جنس سنگ کلیه از انواع مختلفی از کریستالها و رایجترین آنها از کلسیم است. در واقع، سنگهای کلسیمی شایعترین نوع سنگ کلیهاند، اما علاوه بر سنگهای کلسیمی، انواع دیگری مانند سنگهای اسید اوریکی، استروئیتی، سیستنینی و سیلیکاتی نیز وجود دارند.
بعضی سنگهای کلیه «غیرعفونی» حساب میشوند (مثل سنگهای کلسیمی) چون به نظر میرسید فقط از رسوب مواد معدنی تشکیل شده باشند، نه بهدلیل عوامل بیماریزایی مانند باکتری یا ویروس، اما تحقیقات جدید نشان میدهد که حتی در این موارد هم ممکن است باکتریها نقش داشته باشند.
این مطالعه زیر نظر پژوهشگران دانشگاه کالیفرنیا اکنون نشان داده است که سنگ کلیههای کلسیم اگزالاتی، یعنی شایعترین نوع سنگ کلیه، مملو از باکتریاند و در واقع، لایههایی از باکتری بخشی از ساختار داخلی ذاتی این سنگها است.
کیمورا اسکاتلند، متخصص کلیه و مجاری ادراری، توضیح میدهد: «این پیشرفت فرضیه قدیمی را که این سنگها صرفا از طریق فرایندهای شیمیایی و فیزیکی ایجاد میشوند، به چالش میکشد و نشان میدهد باکتریها میتوانند داخل سنگها زندگی کنند و حتی ممکن است در تشکیل آنها نقش فعال داشته باشند.»
او اضافه کرد: «کشف این سازوکار جدید راه را برای راهبردهای درمانی جدیدی که محیط میکروبی سنگهای کلیه را هدف قرار میدهند، باز میکند.»
به گزارش ساینسآلرت، یافتهها نشان میدهد در برخی مواردی که سنگ کلیه مرتب عود میکند، ممکن است عفونت باکتریایی در کلیه، میزنای (حالب) یا مثانه در عود سنگ نقش داشته باشد و اگر این عفونت درمان شود، احتمالا در آینده تشکیل سنگ کلیه کمتر خواهد شد.
پژوهشگران با استفاده از میکروسکوپ الکترونی و فلورسانس، در سنگهای کلسیم اگزالات استخراجشده از بیماران شواهد ساختاری و شیمیایی از باکتریها پیدا کردند. این موضوع حتی در افرادی که عفونت زمینهای مجاری ادراری نداشتند، نیز دیده شد.
پژوهشگران میگویند سازوکار جدیدی که برای تشکیل سنگ کشف کردهاند، میتواند توضیح دهد که چرا این سنگها تا این حد شایعاند. همچنین میتواند ارتباط بین عفونتهای ادراری مکرر و تشکیل مکرر سنگ کلیه را توضیح دهد و برای درمانهای آینده آن، رویکردی نوین ارائه کند.
حدود یک نفر از هر ۱۱ نفر در طول زندگی خود دچار سنگ کلیه میشود که بیش از ۷۰ درصد آنها سنگهای کلسیم اگزالاتاند.
اگر باکتریها در تشکیل این سنگها نقش اساسی داشته باشند، ممکن است لازم باشد در درمانها و توصیههای مربوط به سنگ کلیه بازنگری شوند.
