آیا شاخص توده بدنی معیار دقیقی برای سنجش چاقی است؟

العربیه :برای دهه‌ها، پزشکان و متخصصان برای آگاهی از میزان چاقی بیماران از شاخص توده بدنی یا (BMI) که سنجشی آماری برای مقایسه وزن و قد افراد است، استفاده می‌کردند و در کارهای روزمره خود به این مقیاس اعتماد کرده بودند تا میزان ابتلای افراد به بیماری‌‎های مرتبط به چاقی، مانند دیابت و بیماری‌های قلبی را تعیین و برای سلامتی افراد توصیه‌های مناسب را داده و داروهای لازم را تجویز کنند.

بدین ترتیب BMI تأثیر بسزایی در زندگی میلیون‌ها نفر داشت به طوری که یکی از مهمترین راه‌های تعیین توصیه‌های بهداشتی به شمار می‌رفت. اگر شاخص توده بدنی کسی بین 18.5 تا 24.9 باشد، فرد چاق محسوب نمی‌شد، اما اگر کسی بین 25 تا 29.9 باشد، چاق و دارای وزن اضافه محسوب می‌شد حال اگر کسی از مقیاس 40 عبور کند بسیار چاق به شمار می‌رفت. اما با همه این تفاصیل اکنون دقت مقیاس سنجش BMI مورد شک و تردید قرار گرفته و پرسش‌های زیادی در این باره مطرح شده است.

روزنامه بریتانیایی «دیلی میل» در گزارشی نوشت، پرسش‌های زیادی در مورد دقت BMI به عنوان مقیاس سنجش و اندازه‌گیری مناسب و قابل اعتماد برای دانستن میزان چاقی افزایش یافته است.

به نوشته این روزنامه بسیاری از کارشناسان معتقدند، برخی از بیماران با تناسب اندام ممکن است در طبقه بندی ناسالم و چاق قرار بگیرند، در صورتی که آنها کاملا سالم هستند اما در عین حال چاق هستند یا برخی دیگر که از اختلالات در برنامه غذایی رنج می‌برند، از درمان‌های مورد نیاز و ضروری محروم می‌شوند تنها به این دلیل که BMI آنها نشان داده که وزن آنها به اندازه کافی پایین نیست.

نمایندگان کمیته «زنان و برابری» در مجلس عوام بریتانیا هفته گذشته در گزارشی خواستار پایان دادن به استفاده از مقیاس BMI به عنوان معیار سلامت مردم شدند. این نمایندگان بر این باورند که این شاخص ممکن است باعث ایجاد اختلالات در برنامه غذایی افراد و احساس ناامیدی آنها از نتایج سنجش شود همچنین این نوع شاخص می‌تواند، باعث افزایش میزان نارضایتی از بدن، به ویژه در میان جوانان شود.

دکتر اگنس آیتون، متخصص اختلالات تغذیه در کالج سلطنتی بریتانیا گفت: «BMI برای تعیین اینکه چه کسی باید تحت درمان باشد، ابزاری بی‌نتیجه است.»

دکتر مایک لین، استاد تغذیه انسانی در دانشگاه «گلاسگو» نیز، می گوید استفاده از ارزیابی چربی‌های دور کمر برای اندازه‌گیری چربی اضافی بدن، علاوه بر اینکه راهی ساده برای خود بیماران است تا از طریق آن افزایش وزن خود را نظارت کنند.

با همه این تفاصیل، کارشناسان بر این باورند که BMI شاخص ایده آل سلامت نیست، اما یک ابزار مفید برای پزشکان همراه با سایر شاخص‌ها برای به دست آوردن مشخصات بیمار است. سال گذشته، کالج سلطنتی پزشکان عمومی گفت که پزشکان خانواده برای ارزیابی سلامتی نباید به شاخص BMI اعتماد کنند.

پیشتر شاخص «BMI» نه تنها سنجش میزان چاقی به شمار می‌رفت، بلکه به عنوان ابزاری مناسب برای تخمین زدن سلامت وزن فرد با توجه به قد او از آن استفاده می‌شد.