مارک روبیو: جمهوری اسلامی نماینده مردم ایران نیست

دویچه وله: به گفته مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، "رژیم ایران نماینده مردم این کشور نیست". او همچنین در مورد مذاکرات احتمالی پیش‌رو میان واشنگتن و تهران تأکید کرد که این گفت‌وگوها باید موضوعاتی بیش از برنامه هسته‌ای را دربرگیرد.

مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده چهارشنبه ۴ فوریه (۱۵ بهمن) در نشستی خبری تصریح کرد که "رژیم ایران نماینده مردم این کشور و فرهنگ ریشه‌دار آن نیست". او افزود: «من هیچ کشور دیگری نمی‌شناسم که تفاوت و شکاف میان قدرت حاکم و مردم تا به این اندازه بزرگ باشد.»

وزیر خارجه آمریکا در مورد اینکه چرا حکومت جمهوری اسلامی قادر نیست به مردم این کشور "کیفیت زندگی شایسته‌ای" ارائه کند، گفت، چون "رژیم ایران تمامی منابع کشوری ثروتمند را صرف پشتیبانی از تروریسم و نیروهای نیابتی خود در نقاط مختلف جهان می‌کند".

او ضمن اشاره به این که استیو ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا، طبق برنامه آماده است تا در نشست روز جمعه شرکت کند، خاطرنشان کرد که "در نهایت، ایالات متحده آماده تعامل است و همیشه هم آماده تعامل با ایران بوده است". مذاکرات دو کشور قرار است فردا جمعه ۶ فوریه (۱۷ بهمن) در عمان انجام گرد.

روبیو همچنین تصریح کرد که گفت‌وگوها با جمهوری اسلامی  باید "دامنه موشک‌های بالستیک ایران، حمایت از سازمان‌های تروریستی در سراسر منطقه، برنامه هسته‌ای و نحوه رفتار حکومت با مردم خود" را دربرگیرد تا "نتیجه‌ای مفید حاصل شود".

این در حالی است که سایت خبری اکسیوس گزارش داده بود، جمهوری اسلامی به خاطر این خواستار انتقال محل مذاکره از استانبول به عمان و همچنین دوجانبه‌بودن گفت‌وگوها شده تا محور آن فقط بر مسئله هسته‌ای متمرکز باشد و موضوعات دیگر چون برنامه موشکی و گروه‌های نیابتی از موضوعات مورد بحث نباشد.

یک مقام ارشد ایرانی به خبرگزاری رویترز گفت، مذاکرات با آمریکا در عمان تنها درباره موضوع هسته‌ای خواهد بود و برنامه موشکی خارج از دستور کار است.

نشریه وال‌استریت ژورنال روز گذشته در گزارشی تحیلی در این باره نوشت: «کنار گذاشتن نشست برنامه‌ریزی‌شده ایران با مقام‌های آمریکایی و منطقه‌ای در ترکیه، با هدف برگزاری گفت‌وگوهایی محدودتر در عمان، کاملاً مطابق با کتابچه بازی سخت‌گیرانه رژیم ایران است؛ یک غافلگیری در آخرین لحظه که با هدف بر هم زدن تمرکز و توازن طرف‌های مقابل انجام می‌شود.»

در این گزارش آمده است: «این مانور دیپلماتیک، همراه با تحرکات نظامی در همان روز از جمله پرتاب یک پهپاد ایرانی به سمت یک ناو هواپیمابر آمریکایی و اعزام قایق‌های تندرو برای ایجاد مزاحمت برای یک نفتکش با پرچم آمریکا نشان می‌دهد تهران مصمم است ورق را برگرداند و هم‌زمان با افزایش نیروهای آمریکا در منطقه و تلاش دونالد ترامپ برای وادار کردن ایران به مذاکره طبق شرایط خود، فشار را بر ایالات متحده افزایش دهد.»

به نوشته وال استریت ژورنال "تاکتیک‌های ایران چالشی جدی برای سبک دیپلماسی ترامپ ایجاد می‌کند؛ سبکی که او در آن ترجیح می‌دهد به توافق‌های سریع و محدود، از طریق تعداد کمی از افراد مورد اعتماد خود، دست یابد".
"پایین بودن شانس موفقیت"
تأکید جمهوری اسلامی بر تک‌محور بودن مذاکرات و تمرکز بر برنامه هسته‌ای به نگرانی‌های اسرائیل دامن زده است.

به گزارش رسانه‌های اسرائیلی جلسه کابینه سیاسی-امنیتی دولت این کشور که قرار بود روز یکشنبه برگزار شود، به‌طور ناگهانی جلو افتاد و قرار است بعد از ظهر امروز پنجشنبه در دفتر نخست‌وزیری در اورشلیم (بیت‌المقدس) تشکیل شود.

به نوشته سایت خبری "وای‌نت" رسانه‌های نزدیک به حکومت ایران تلاش کرده‌اند فضای داخلی را عادی نشان دهند. از جمله خبرگزاری تسنیم مدعی شده است که "ایالات متحده و اسرائیل در نهایت پافشاری جمهوری اسلامی برای بازگشت به چارچوب پیشین مذاکرات را پذیرفته‌اند".

بنا بر ارزیابی منابع اسرائیلی شانس توافق میان واشنگتن و تهران به دلیل اختلافات و شکاف‌های اساسی میان طرفین، پایین است.

به نوشته "وای‌نت" تحلیلگران نظامی و اطلاعاتی اسرائیل ‌معتقدند، اختلاف اصلی همچنان پابرجاست، چون حکومت ایران حاضر به گفت‌وگو درباره برنامه موشک‌های بالستیک خود نیست؛ برنامه‌ای که جمهوری اسلامی آن را ستون اصلی دفاع خود می‌داند.

اسرائیل و آمریکا اما این برنامه را تهدیدی راهبردی می‌دانند و بر این باور هستند که رسیدن به توافقی هسته‌ای بدون پرداختن به موضوع موشکی، دست حکومت ایران را برای نفوذ و عملکرد نظامی باز می‌گذارد.

"وای‌نت" در گزارش خود به تحلیل رون بن‌یشای، مفسر نظامی اسرائیلی اشاره کرده که معتقد است، "در این مرحله نکته تازه‌ای در مذاکرات دیده نمی‌شود جز این واقعیت که رهبر جمهوری اسلامی به وزیر امور خارجه اختیار انجام مذاکرات ماهوی نداده است".

به گفته این تحلیلگر انتظار می‌رود که  عراقچی بر مواضع همیشگی تهران تأکید کند و شاید در مورد پیشنهاد طرح‌شده از سوی آمریکا درباره تشکیل کنسرسیوم منطقه‌ای غنی‌سازی اورانیوم، با عضویت ایران، ابراز آمادگی کند.

در گزارش "وای‌نت" با اشاره به ارزیابی‌های مقامات اسرائیلی نوشته است، "جمهوری اسلامی شاید حاضر شود درباره کاهش بخشی از ذخایر اورانیوم با غنای بالا گفت‌وگو کند؛ از جمله رقیق‌سازی یا انتقال بخشی از آن به خارج از کشور، به احتمال قوی به به روسیه".
تداوم نگرانی از خطر حمله
پایین بودن سطح انتظارات از نتیجه‌بخش بودن مذاکرات به خاطر اختلافات اساسی نگرانی‌ها از حمله نظامی آمریکا را به ویژه به خاطر تقویت حضور ارتش ایالات متحده در آبی‌های منطقه تشدید کرده است.

در حالی که نگاه‌ها به مذاکرات در پیش میان تهران و واشنگتن در عمان معطوف است، تهدید‌های لفظی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا علیه حکومت ایران ادامه دارد.

ترامپ دیروز چهارشنبه ۴ فوریه (۱۵ بهمن) در گفت‌وگویی با شبکه "ان‌بی‌سی نیوز" در پاسخ به این پرسش  که آیا رهبر جمهوری اسلامی ایران، علی خامنه‌ای، باید نگران باشد یا نه، گفت: «او باید بسیار نگران باشد.»

رئیس‌جمهور آمریکا روز دوشنبه این هفته نیز در نشست خبری در کاخ سفید با اشاره به حضور ناو‌های ایالات متحده در منطقه و مذاکرات در پیش هشدار داده بود: «امیدوارم نتیجه خوبی داشته باشد، چون اگر حاصلی نداشته باشد، ممکن است اتفاقات بدی بیفتد.» او جزییات بیشتری در مورد اینکه منظور او از "اتفاقات بد" چیست، ذکر نکرد.