افشای اسناد محرمانه پلیس: واگذاری کنترل محله‌ها به سپاه در شب کشتار

آیدا قجر - ایران وایر

مدارکی مربوط به شب‌های کشتار معترضان، از پلیس شرق استان تهران به دست ایران‌وایر رسیده که سندیت آن توسط بخش حقوقی و فنی «ایران‌وایر» تایید شده است. بررسی این مدارک که چند گزارش از سرویس‌های داخلی پلیس شرق تهران است، چندین حقیقت را  آشکار می‌‌سازد.

هویت تعدادی از کشته‌ها در مناطق مختلف شرق تهران، سپردن کنترل بخشی از شهر به سپاه پاسداران یعنی جابه‌جایی نیروی سرکوب و جایگزین شدن نیروهای سپاه با پلیس، همچنین به صراحت آمده است که تعدادی از کشته‌هایی که نام‌شان در این اسناد آمده، به‌وسیله نیروهای سپاه پاسداران به قتل رسیده‌اند. 

مورد قابل توجه و مشترک در اسناد پلیس شرق تهران، دستور «دادستان‌» برای انتقال پیکرها به مرکز پزشکی قانونی «کهریزک» است. 

در این اسناد هویت یکی از کشته‌ها «محمدرضا دل‌آرام» عنوان شده است که «ایران‌وایر» پیش‌تر درباره او اطلاع‌‌رسانی کرده بود. شماره شناسنامه، نام پدر، محل کشته شدن و جزییاتی که در خبر پلیس درباره نام درمانگاه و انتقال به بیمارستان آمده با مدارک ایران‌وایر از محمدرضا (سامان) دل‌آرام  مطابقت دارد. 

در نتیجه طبق این اسناد و مدارک ایران‌وایر، یکی از عوامل سپاه پاسداران با سلاح سنگین محمدرضا (سامان) دل‌آرام را در اعتراضات پردیس، کشته است. 

اگرچه جمهوری اسلامی مدعی است که «تروریست‌های مسلح» غیرنظامیان را در شب‌های کشتار به قتل رساندند و از خود سلب مسوولیت می‌کند اما با توجه به حجم کشته‌ها و بررسی الگوی سرکوب و سلاح‌های به‌کار رفته، چه گروه یا نهادی می‌توانسته به سلاح‌های کشنده در سطحی وسیع و با این شمار قربانی، دسترسی داشته باشد؟ 

***

پیش از بررسی اسناد پلیس شرق استان تهران، مرور کوتاهی بر دو شب کشتار داشته باشیم که بر اساس گزارش‌ها و بررسی‌های ایران‌وایر در گفت‌وگو با کادر درمان، پزشکان و شاهدان عینی بیان می‌شود؛ شامگاه پنج‌شنبه ۱۸دی۱۴۰۴ شلیک به معترضان با سلاح‌های سنگین، کشتن و مجروح ساختن آن‌ها در شمار بالا پس از قطعی دسترسی معترضان به تماس یعنی تلفن‌ حوالی ساعت ۲۳ جریان پیدا کرد. حوالی ساعت ۲۰:۳۰ اینترنت قطع شده بود. اما الگوی سرکوب، در شامگاه جمعه ۱۹دی، از همان ساعت آغاز اعتراضات تغییر کرده بود و نیروهای مسلح جمهوری اسلامی، معترضان را از همان ابتدا با سلاح سنگین هدف گرفتند. یعنی اقدامات و استفاده از سلاح‌های بازدارنده در شب دوم، چشم‌گیر نیست. 

ایران‌وایر تا زمان انتشار این گزارش، توانسته‌ است به‌طور مستقل نزدیک به ۲۰۰ قربانی سرکوب بی‌رحمانه معترضان را راستی‌آزمایی کند. روزانه بر این شمار، افزوده می‌شود. اما به‌طور خلاصه می‌توان گفت که بیشتر کشته‌ها مردان جوان هستند و بیشتر قربانیان با گلوله سلاح سنگین کشته شده‌اند. همچنین بیشترین کشته‌ها از ناحیه سر و گردن هدف قرار گرفته‌ شده‌اند. در دو شب کشتار، سلاح جنگی و کشنده علیه معترضان به کار رفته است.  
جمعه ۱۹دی، ساعت ۱:۲۹ بامداد؛ برنا دهقانی و محمد سلیمانی کشته شدند 
یکی از اسنادی که به ایران‌وایر رسیده  گزارشی داخلی است که با سربرگ نیروی انتظامی در روز جمعه ۱۹دی به پلیس شرق تهران فرستاده شده است. زمان دریافت گزارش مامور پلیس ۱:۲۹ دقیقه بامداد نوشته شده است. یعنی چند ساعت پس از آغاز سرکوب معترضان با سلاح‌های سنگین، در اعتراضات شامگاه پنج‌شنبه ۱۸دی. 

طبق اطلاعات این سند، موضوع گزارش «مرگ مشکوک، حادثه منجر به فوت، سایر» آمده است که در واقع گزارشی از کشته شدن سه نفر بر اثر «گلوله ساچمه‌ای» و «تبر» است. 

«برنا دهقانی» فرزند داوود به‌وسیله گلوله ساچمه‌ای، «محمد سلیمانی» به‌وسیله تبر از ناحیه صورت و نفر سوم «مجهول‌الهویه» ذکر شده که با گلوله ساچمه‌ای کشته شده‌اند. 
شنبه ۲۰دی، ۸:۳۴ صبح، قرچک؛ محل تحویل سپاه پاسداران داده شد 
برگه دیگر، مربوط به شنبه ۲۰دی۱۴۰۴ و زمان دریافت آن‌هم ساعت ۰۸:۳۴ است. 

در این گزارش پلیس آمده است که در پی وقوع اعتراضات در سطح شهرستان «قرچک» از توابع تهران، فرمانده نیروی انتظامی و عوامل پلیس برای دریافت تعداد فوتی‌ها، در ساعت ۷ صبح به بیمارستان «ستاری» در شرق تهران رفتند. بنابر این گزارش، کادر درمان تعداد کشته‌های شب قبل را یعنی شامگاه جمعه را در این خبر پلیس، ۱۰ مرد و یک زن گزارش کرده‌اند که به‌علت اصابت «گلوله» کشته‌ شده‌اند. همچنین ۱۸ نفر مجروح بودند که «حال مساعدی نداشتند.» 

همچنین در خبر اشاره شده که «طبق دستور دادستان» فوتی‌ها به پزشکی قانونی «کهریزک» منتقل می‌شوند. 

در پایان گزارش آمده است: «عوامل انتظامی شب گذشته در موقعیت خیابان محمد‌آباد بوده‌اند و مابقی نقاط تحویل عوامل سپاه بوده است.» 

یعنی پلیس، کنترل شهر را به سپاه پاسداران سپرده است و نیروهای پلیس همگی در خیابان «محمد آباد» حضور داشتند. 

به گواه شاهدان عینی و معترضانی که در اعتراضات دو شب شرکت داشتند به‌دلیل قطع اینترنت و ارتباطات، بسیاری از آن‌ها اصلا خبر نداشتند شامگاه پنج‌شنبه معترضان در شمار بالا کشته شده‌اند. اگر هم رسانه‌های جمهوری اسلامی در این‌باره هشداری داده باشند، می‌توان پرسید که چند درصد از معترضان در نیمه‌های شب، صداوسیمای جمهوری اسلامی را نگاه می‌کنند یا آن را باور دارند؟ به نظر می‌رسد رسانه‌های خارج از کشور که روی ماهواره پخش می‌شوند نیز از ابعاد آن‌چه در شامگاه پنج‌شنبه ۱۸دی روی داده بود، خبر زیادی نداشتند.
شنبه ۲۰دی، ساعت ۱۰:۲۹ صبح؛ عوامل سپاه معترضان را کشتند 
گزارش بعدی پلیس مربوط به حدود دو ساعت بعد است. یعنی همان شنبه صبح گزارش شده است که در «شب گذشته» یعنی شامگاه جمعه ۱۹دی، معترضان به آدرس فاز۳، محله ۳، آب‌انجیرک که «حوزه مقاومت سپاه» و «گردان امام‌علی» شهرستان «پردیس» حمله کرده و «درب ورودی» را تخریب و «تابلوها» را کنده‌اند. در مقابل این اقدامات، نیروهای سپاه پاسداران وارد عمل شده و «در نهایت ۳ نفر در محل کشته شدند.» 

هویت سه کشته این درگیری طبق همین اسناد، «امیررضا اشتهاردی» ۲۰ ساله، «مسعود پیرمرادیان» ۶۷ ساله و «پدرام صبوری» ۳۰ ساله است. 

گزارش شده است که پیکرهای این کشته‌ها با آمبولانس به بیمارستان «الغدیر» اعزام شده و پس از کسب دستور قضایی به پزشکی قانونی منتقل شدند. 

گزارش دیگری هم از انجام قتل توسط عوامل سپاه پاسداران در انتهای این خبر وجود دارد. به طوری‌که نوشته شده «محمدرضا دلارام» حدودا ۳۷ ساله در آدرس درمانگاه «مهرجرد»، توسط عوامل سپاه کشته شده است. 

پیش‌تر ایران‌وایر در گزارشی به کشته شدن «سامان (محمدرضا) دل‌آرام» در «پردیس» تهران پرداخته است. طبق گواهی فوت سامان دل‌آرام که در اختیار ایران‌وایر قرار گرفته است، نام شناسنامه‌ای او «محمدرضا» است و نام پدر و شماره شناسنامه درج شده، با آن‌چه در این سند آمده، مطابقت دارد. 

سامان (محمدرضا) کارمند و پدر دو فرزند، یک دختر پنج‌سال‌و‌هفت‌ماهه و یک پسر ۱۱ ساله بود که با شلیک مستقیم گلوله جنگی کشته شد. 

با مطابقت این دو سند می‌توان دریافت که سامان (محمدرضا) دل‌آرام را نیروی سپاه پاسداران کشته است.
شنبه ۲۰ دی، ساعت ۱۲:۱۴؛ چند کشته‌ جمعه شب، انتقال پیکرها
چهارمین صفحه از گزارش‌ داخلی پلیس شرق تهران، ساعت ۱۲:۱۴ دقیقه دریافت شده است. در این گزارش آمده که شامگاه جمعه ۱۹دی، «مهدیار مشتاقی‌رشیدی» ۱۹ ساله با اصابت گلوله در محله «نارمک» مجروح شده و در ساعت ۲۳:۵۷ دقیقه به اورژانس بیمارستان «سوم شعبان» دماوند منتقل شده است.  مهدیار ۲۵دقیقه بعد از نیمه‌شب، بامداد جمعه ۱۹دی بر اثر «جراحات و خونریزی شدید» در اتاق جراحی جان داده است. 

در این گزارش نیز تاکید شده که بنابر دستور «دادستان» شهرستان، پیکر کشته‌ها به پزشکی قانونی کهریزک منتقل می‌شوند. 

طبق این خبر پلیس، سه نفر دیگر با هویت‌های کودکی به‌نام «طاها هوشیار‌ باغبانی» ۱۲ ساله، «یونس وحیدی» ۲۸ ساله و یک «مجهول‌الهویه» ۲۰ ساله نیز در حوزه کلانتری «بومهن» مورد اصابت گلوله قرار گرفته بودند که به درمانگاه «محمد رسوال‌الله» و درمانگاه «خاتم» رودهن اعزام شدند. در گزارش ذکر شده که آن‌ها «یا در مسیر و یا در داخل درمانگاه» جان خود را از دست داده‌اند. 

همچنین، در این گزارش پلیس عنوان شده که «برنا دهقان» ۱۷ ساله، «محمد سلیمانی» ۳۴ ساله و «پیام ربانی» با کد ملی مشخص، در شهر «بومهن» مورد اصابت گلوله قرار گرفته و کشته شده‌اند. 

در این بخش از گزارش هم آمده که تمامی کشته‌ها به مرکز پزشکی قانونی کهریزک منتقل شده‌اند.  
نقش سپاه پاسداران در قتل معترضان و اهمیت اسناد در شکایت قضایی و دادخواهی 
این اسناد، در کنار افشای هویت برخی از کشته‌های اعتراضات، نقش نیروهای سپاه پاسداران در شب‌های سرکوب بی‌سابقه معترضان را غیرقابل انکار و قابل پیگیری می‌کند. 

اگرچه نیروهای جمهوری اسلامی، از بسیجی‌ها تا پلیس با سلاح ساچمه‌ای، ضربات متعدد باتوم و حتی قمه هم معترض کشته‌اند اما دست‌کم در شامگاه جمعه ۱۹دی، در برخی مناطق از جمله شرق تهران، نیروهای سپاه پاسداران به‌عنوان نیروی سرکوب جایگزین پلیس شدند، به خیابان آمدند و معترضان را با استفاده از سلاح‌های کشنده به‌ قتل رساندند. 

در کنار افشای این حقایق اما، انتشار این اسناد، وجه دیگری هم دارد. 

«موسی برزین‌» حقوق‌دان، با بررسی این اسناد می‌گوید که چنین مدارکی در امر «دادخواهی» می‌تواند موثر باشد: «چنین گزارش‌دهی‌هایی به پلیس همیشگی است. اما اهمیت افشای این اسناد این است که در بیشتر پرونده‌های قضایی با ثبت شکایت خانواده قربانیان، پاسخ این است که "سرنخی نداریم" یا "ضارب یافت نشد" و بهانه‌تراشی می‌کنند.

در حالی‌که این اسناد مشخص می‌کند که در سیستم پلیس سرنخ‌هایی می‌شود پیدا کرد. مکان، زمان و نوع گلوله مشخص است. با بررسی دوربین‌ها و شناسایی سلاح و گلوله‌ها می‌توان به سرنخ‌هایی رسید. اگرچه معمولا بهانه می‌آورند و پیگیری نمی‌کنند، در حالی‌که در سیستم پلیس و احیانا نهادهای امنیتی هم اطلاعاتی وجود دارد. خصوصا وقتی مشخص است چه کسانی در کدام منطقه‌ها برای ماموریت اعزام شده‌اند. از این اسناد در مسیر دادخواهی نیز می‌توان استفاده کرد.»