گسیل نیروهای آمریکایی به خاورمیانه؛ جروزالمپست: ممکن است آمریکا به جای حمله، ایران را محاصره کند
رأی دهید
یورونیوز: همزمان با اعزام گسترده نیروهای آمریکایی به خاورمیانه در پی وعدههای ترامپ در حمایت از معترضان ایرانی، گمانهزنیها از احتمال حمله آمریکا به ایران افزایش یافته است. با این حال، «جروزالمپست» به نقل از یک تحلیلگر اسرائیلی از احتمال تصمیم آمریکا برای محاصره ایران به جای حمله نظامی خبر داد.
به گفته دنی سیترینوویچ، پژوهشگر ارشد برنامه ایران و محور شیعی «موسسه مطالعات امنیت ملی» اسرائیل، اگرچه افزایش حضور نظامی نیروهای آمریکایی در منطقه ذاتا خطر رویارویی را بالا میبرد، اما لزوما نشانه حمله قطعی و اجتنابناپذیر نیست.
به گفته او ورود گروه رزمی ناو هواپیمابر «یواساس آبراهام لینکلن» به خاورمیانه و اعزام دیگر تجهیزات نظامی از جمله هواپیماها، ناوشکنها و زیردریاییها به منطقه، گزینههای عملیاتی دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا علیه رژیم ایران را بهصورت چشمگیری گسترش میدهد. با این حال، دولت آمریکا با آگاهی از پیچیدگیها و خطرات تشدید بحران به سوی جنگ گسترده، ممکن است از این حضور به شکل سنجیده و مرحلهای استفاده کند.
او تاکید کرد که این آرایش نظامی اهرم فشار آمریکا را تقویت میکند و واشنگتن میتواند از این اهرم برای افزایش فشار بر تهران در جهت پذیرش توافق هستهای بهتر استفاده کند. آمریکا همچنین میتواند با استفاده از این حضور نظامی تحریمها علیه نفت ایران را سختگیرانهتر اجرا کند، عملا از صادرات نفت ایران به چین جلوگیری کند و در نتیجه فشار اقتصادی بر تهران را بهصورت قابلتوجهی تشدید کند.
آقای سیترینوویچ گفت: «حضور آمریکا در منطقه خلیج فارس امکان انعطاف عملیاتی را فراهم میکند که لزوما به معنای وقوع حمله نظامی نیست، بلکه ممکن است به سمت اعمال محاصره علیه ایران هم حرکت کند.»
او افزود که اسرائیل باید این را در نظر داشته باشد که «همه گزینهها روی میز است.»
به گفته آقای سیترینوویچ، اسرائیل در موضوع ضربه زدن به ایران، ابتکار عمل را به آمریکا واگذار کرده است، چون «ترجیح این است که ایالات متحده این کار را انجام دهد». با این حال، با توجه به پیامهای متناقض آقای ترامپ درباره ایران هنوز مشخص نیست «هدف راهبردی» آمریکا چیست.
ایال هولاتا، رئیس پیشین شورای امنیت ملی اسرائیل نیز ضمن تایید چنین دیدگاهی گفت: «با وجود افزایش حضور نیروهای آمریکایی در منطقه، وضعیت فعلی نشانه جنگ گسترده قریبالوقوع نیست.»
آقای هولاتا گفت: «ممکن است ایالات متحده در نتیجه این فشار موفق شود رهبر ایران را وادار به موافقت با شرایط کند و پای میز مذاکره بکشاند.»
او همچنین گفت که آقای ترامپ علاقهای به جنگ گسترده ندارد.
در همین راستا، «اسرائیلهیوم» روز یکشنبه به نقل از یک مقام اسرائیلی گزارش داد که استیو ویتکاف، فرستاده ویژه دونالد ترامپ همچنان برای دستیابی به راهحل دیپلماتیک میان آمریکا و ایران تلاش میکند.
بنابر این گزارش، آقای ویتکاف در تلاش برای متقاعد کردن آقای ترامپ به تعویق حمله به ایران، پیام واتسآپی عباس عراقچی، وزیر خارجه به همراه ضمانت کتبی مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران، را برای رئیسجمهوری آمریکا فرستاده است.
با این حال، روزنامه خراسان روز یکشنبه در گزارشی از تعیین چهار شرط آمریکا برای تهران همزمان با افزایش تنشها خبر داد.
بنابر این گزارش، این چهار شرط عبارتند از «تعطیلی کامل برنامه هستهای»، «تحویل همه مواد غنی شده تا سطح ۶۰ درصد»، «اعمال محدودیت بر برد و تعداد موشکهای بالستیک» و «به رسمیت شناختن اسرائیل».
این روزنامه افزود: «در روزهایی که نشانههای تجمیع توان نظامی آمریکا در پیرامون خلیج فارس پررنگتر شده، پیامها همزمان سختتر و دقیقتر شدهاند.»
حمله تلافیجویانه ایران به اسرائیل اجتنابناپذیر نیست
اما، یکی از نگرانیهای عمده، پاسخ ایران و نیروهای نیابتیاش در قبال هر حمله آمریکا است. مقامات ایرانی هشدار دادهاند که هر حمله آمریکا را به عنوان «جنگ تمامعیار» تلقی خواهند کرد.
همچنین، بنابر گزارشها، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل پیشتر از آقای ترامپ خواسته بود که حمله به ایران را فعلا به تعویق بیندازد تا اسرائیل تدارکات لازم برای دفاع در برابر هرگونه حمله تلافیجویانه ایران به خاک این کشور را انجام دهد.
با این حال، هم دنی سیترینوویچ و هم ایال هولاتا بر این باورند که اگر آمریکا به جمهوری اسلامی حمله کند، پاسخ ایران با هدف قرار دادن اسرائیل اجتنابناپذیر نیست.
آقای سیترینوویچ گفت: «اگر ایران به این نتیجه برسد که حملات آمریکا صرفا نمادین است، شاید به اسرائیل حمله نکند.»
او افزود که با این حال، اگر ایران فرض کند که هدف آمریکا از حمله سرنگونی رژیم است، ممکن است با هدف «توقف این حملات» اسرائیل را هدف قرار دهد.
آقای هولاتا گفت که حمله ایران به اسرائیل اشتباه بزرگی خواهد بود، زیرا اسرائیل با قدرت به آن پاسخ میدهد و «زیرساختهای گرانقیمت و فوقالعاده مهم» برای رژیم و اقتصاد ایران را هدف قرار خواهد داد. او با این حال تاکید کرد که اسرائیل نباید مداخله کند، مگر این که چاره دیگری نداشته باشد، زیرا «توان شعلهور کردن دوباره ناآرامیها از طریق ضربهای از جانب خود را ندارد.»
آقای هولاتا گفت: «بین اسرائیل و ایالات متحده تفاوت وجود دارد، اما ایران باید فرض کند که اسرائیل از قدرت خود با محدودیتهای کمتری استفاده خواهد کرد.»
به گفته آقای هولاتا ایران میخواهد وضعیت را فرسایشی کند و اگر آمریکا بدون حمله عقبنشینی کند، رژیم ایران این را به عنوان یک پیروزی تلقی خواهد کرد.
به گفته دنی سیترینوویچ، پژوهشگر ارشد برنامه ایران و محور شیعی «موسسه مطالعات امنیت ملی» اسرائیل، اگرچه افزایش حضور نظامی نیروهای آمریکایی در منطقه ذاتا خطر رویارویی را بالا میبرد، اما لزوما نشانه حمله قطعی و اجتنابناپذیر نیست.
به گفته او ورود گروه رزمی ناو هواپیمابر «یواساس آبراهام لینکلن» به خاورمیانه و اعزام دیگر تجهیزات نظامی از جمله هواپیماها، ناوشکنها و زیردریاییها به منطقه، گزینههای عملیاتی دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا علیه رژیم ایران را بهصورت چشمگیری گسترش میدهد. با این حال، دولت آمریکا با آگاهی از پیچیدگیها و خطرات تشدید بحران به سوی جنگ گسترده، ممکن است از این حضور به شکل سنجیده و مرحلهای استفاده کند.
او تاکید کرد که این آرایش نظامی اهرم فشار آمریکا را تقویت میکند و واشنگتن میتواند از این اهرم برای افزایش فشار بر تهران در جهت پذیرش توافق هستهای بهتر استفاده کند. آمریکا همچنین میتواند با استفاده از این حضور نظامی تحریمها علیه نفت ایران را سختگیرانهتر اجرا کند، عملا از صادرات نفت ایران به چین جلوگیری کند و در نتیجه فشار اقتصادی بر تهران را بهصورت قابلتوجهی تشدید کند.
آقای سیترینوویچ گفت: «حضور آمریکا در منطقه خلیج فارس امکان انعطاف عملیاتی را فراهم میکند که لزوما به معنای وقوع حمله نظامی نیست، بلکه ممکن است به سمت اعمال محاصره علیه ایران هم حرکت کند.»
او افزود که اسرائیل باید این را در نظر داشته باشد که «همه گزینهها روی میز است.»
به گفته آقای سیترینوویچ، اسرائیل در موضوع ضربه زدن به ایران، ابتکار عمل را به آمریکا واگذار کرده است، چون «ترجیح این است که ایالات متحده این کار را انجام دهد». با این حال، با توجه به پیامهای متناقض آقای ترامپ درباره ایران هنوز مشخص نیست «هدف راهبردی» آمریکا چیست.
ایال هولاتا، رئیس پیشین شورای امنیت ملی اسرائیل نیز ضمن تایید چنین دیدگاهی گفت: «با وجود افزایش حضور نیروهای آمریکایی در منطقه، وضعیت فعلی نشانه جنگ گسترده قریبالوقوع نیست.»
آقای هولاتا گفت: «ممکن است ایالات متحده در نتیجه این فشار موفق شود رهبر ایران را وادار به موافقت با شرایط کند و پای میز مذاکره بکشاند.»
او همچنین گفت که آقای ترامپ علاقهای به جنگ گسترده ندارد.
در همین راستا، «اسرائیلهیوم» روز یکشنبه به نقل از یک مقام اسرائیلی گزارش داد که استیو ویتکاف، فرستاده ویژه دونالد ترامپ همچنان برای دستیابی به راهحل دیپلماتیک میان آمریکا و ایران تلاش میکند.
بنابر این گزارش، آقای ویتکاف در تلاش برای متقاعد کردن آقای ترامپ به تعویق حمله به ایران، پیام واتسآپی عباس عراقچی، وزیر خارجه به همراه ضمانت کتبی مسعود پزشکیان، رئیسجمهوری ایران، را برای رئیسجمهوری آمریکا فرستاده است.
با این حال، روزنامه خراسان روز یکشنبه در گزارشی از تعیین چهار شرط آمریکا برای تهران همزمان با افزایش تنشها خبر داد.
بنابر این گزارش، این چهار شرط عبارتند از «تعطیلی کامل برنامه هستهای»، «تحویل همه مواد غنی شده تا سطح ۶۰ درصد»، «اعمال محدودیت بر برد و تعداد موشکهای بالستیک» و «به رسمیت شناختن اسرائیل».
این روزنامه افزود: «در روزهایی که نشانههای تجمیع توان نظامی آمریکا در پیرامون خلیج فارس پررنگتر شده، پیامها همزمان سختتر و دقیقتر شدهاند.»
حمله تلافیجویانه ایران به اسرائیل اجتنابناپذیر نیست
اما، یکی از نگرانیهای عمده، پاسخ ایران و نیروهای نیابتیاش در قبال هر حمله آمریکا است. مقامات ایرانی هشدار دادهاند که هر حمله آمریکا را به عنوان «جنگ تمامعیار» تلقی خواهند کرد.
همچنین، بنابر گزارشها، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل پیشتر از آقای ترامپ خواسته بود که حمله به ایران را فعلا به تعویق بیندازد تا اسرائیل تدارکات لازم برای دفاع در برابر هرگونه حمله تلافیجویانه ایران به خاک این کشور را انجام دهد.
با این حال، هم دنی سیترینوویچ و هم ایال هولاتا بر این باورند که اگر آمریکا به جمهوری اسلامی حمله کند، پاسخ ایران با هدف قرار دادن اسرائیل اجتنابناپذیر نیست.
آقای سیترینوویچ گفت: «اگر ایران به این نتیجه برسد که حملات آمریکا صرفا نمادین است، شاید به اسرائیل حمله نکند.»
او افزود که با این حال، اگر ایران فرض کند که هدف آمریکا از حمله سرنگونی رژیم است، ممکن است با هدف «توقف این حملات» اسرائیل را هدف قرار دهد.
آقای هولاتا گفت که حمله ایران به اسرائیل اشتباه بزرگی خواهد بود، زیرا اسرائیل با قدرت به آن پاسخ میدهد و «زیرساختهای گرانقیمت و فوقالعاده مهم» برای رژیم و اقتصاد ایران را هدف قرار خواهد داد. او با این حال تاکید کرد که اسرائیل نباید مداخله کند، مگر این که چاره دیگری نداشته باشد، زیرا «توان شعلهور کردن دوباره ناآرامیها از طریق ضربهای از جانب خود را ندارد.»
آقای هولاتا گفت: «بین اسرائیل و ایالات متحده تفاوت وجود دارد، اما ایران باید فرض کند که اسرائیل از قدرت خود با محدودیتهای کمتری استفاده خواهد کرد.»
به گفته آقای هولاتا ایران میخواهد وضعیت را فرسایشی کند و اگر آمریکا بدون حمله عقبنشینی کند، رژیم ایران این را به عنوان یک پیروزی تلقی خواهد کرد.
