نهاد ناظر رسانهای بریتانیایی: سوابق جنایات جمهوری اسلامی در ویکیپدیا در حال حذف شدن است
رأی دهید
نهاد دیدگاه بیطرف این اقدام هماهنگ را یک «جنگ اطلاعاتی اقتدارگرا» خواند و گفت جمهوری اسلامی علاوه بر کشتن معترضان، شواهد آن را نیز حذف میکند.
این گزارش به تحقیقی از روزنامه تایمز در سال ۲۰۲۴اشاره کرد که نشان میداد اطلاعات کلیدی درباره اعدامهای گسترده سال ۱۳۶۷و کشتار بدون محاکمه زنان و کودکانی و نقش مقامهای ارشد در هیاتهای مرگ، حذف شدهاند.
این گزارش افزود اطلاعات مربوط به حکم حبس ابد حمید نوری، مقام جمهوری اسلامی، در سال ۲۰۲۲در سوئد به اتهام جنایت جنگی نیز از ویکیپدیا حذف شده است. همچنین ارجاعها به اخراج دو دیپلمات ایرانی از آلبانی در سال ۲۰۱۸به دلیل نقش ادعایی آنها در طرح بمبگذاری علیه مخالفان نیز پاک شدهاند.
جمهوری اسلامی برای تبدیل ویکیپدیا به بخشی از دستگاه تبلیغاتی خود تلاش میکند
یک سایت بررسی کننده محتوای ویکیپدیا نوشت همزمان با کشته شدن حداقل ۲۰ هزار تن از شهروندان ایران به دست نیروهای امنیتی در روزهای اخیر، نبرد دیگری در عرصه دیجیتال در جریان است و جمهوری اسلامی تلاش میکند ویکیپدیا را به بخشی از دستگاه تبلیغاتی خود تبدیل کند.
سایت «انپیاووی» با اشاره به اینکه همزمان با کشتار معترضان در ایران، «ویراستاران طرفدار رژیم در تلاش هستند تا نحوه ثبت این وقایع را در ویکیپدیا کنترل کنند»، نوشت: «این استراتژی دوگانه، عمدی است؛ خشونت جنبشی، مخالفان را در داخل ساکت میکند و تبلیغات دیجیتال، روایت خارج از کشور را شکل میدهد.»
بر اساس این گزارش، این استراتژی دوگانه، چیزی را تشکیل میدهد که علی خامنهای، آن را «جهاد تبیین» مینامد؛ یک جنگ نرم در فضای اطلاعرسانی که برای بازنویسی خود واقعیت طراحی شده است.
بهنوشته این سایت، یک تحقیق در مورد الگوهای ویرایش ویکیپدیا، نشانگر یک کمپین هماهنگ و چند ساله برای پاکسازی سابقه حقوق بشری جمهوری اسلامی است.
بر این اساس، طبق تحقیقات سال گذشته روزنامه تایمز، ورودیها بهطور سیستماتیک ویرایش شدهاند تا جنایات جمهوری اسلامی را کماهمیت جلوه دهند. از جمله جزئیات کلیدی در مورد اعدامهای دستهجمعی در سال ۱۳۶۷، از جمله اینکه قربانیان، زنان و کودکانی بودند که به صورت فراقضایی به قتل رسیدند و اینکه مقامات ارشد فعلی در کمیسیونهای مرگ دست داشتند، حذف شدند.
براساس این گزارش اطلاعات مربوط به حکم حبس ابد حمید نوری، مقام قضایی جمهوری اسلامی، در حدود چهار سال قبل در سوئد به جرم دو اتهام «جنایت جنگی» و «قتل»، ناپدید شده است. علاوه بر این، ارجاعات به اخراج دو دیپلمات جمهوری اسلامی از آلبانی در حدود شش سال قبل بهدلیل دست داشتن آنها در توطئه بمبگذاری علیه مخالفان، حذف شده است.
به نوشته «انپیاووی»، این موضوع فراتر از ویکیپدیا اهمیت دارد؛ وقتی از سیستمهای هوش مصنوعی در مورد رهبران یا رویدادهای ایران سوال میشود، آنها اغلب از این مقالات دستکاریشده استفاده میکنند. این تبلیغات محدود نمیماند، بلکه به جریان اطلاعاتی وسیعتری که میلیونها نفر روزانه به آن متکی هستند، جریان مییابد.
این سایت با اشاره به «مکانیسم دستکاری حافظه» از طریق «حذف تدریجی» در ویکیپدیا، نوشت ویرایشهای کوچکی در طول زمان انجام میشود که به تدریج همه بخشها را از بین میبرد.
در این گزارش، از جمله به حذف پاراگرافهای کامل در صفحه اعتراضات سراسری در ایران از سوی «ویراستاران طرفدار رژیم» از جمله «ویراستار پرکاری» مانند «مححسین» اشاره شده است.
این سایت در ادامه به یک پرونده داوری ویکیپدیا اشاره کرد، مبنی بر اینکه ویراستارانی از رسانههای دولتی به عنوان منبع استفاده کردهاند، و افزود: «گروهی موسوم به باند ۴۰ نفره - ویراستارانی که موضوعات اسرائیل و فلسطین را از دیدگاه طرفدار رژیم ایران بررسی میکنند - بیش از ۹۰ درصد از دهها مقاله را کنترل میکنند.»
در گزارش به دو ویراستار فعال طرفدار حکومت ایران در ویکیپدیا: «مححسین و اسکندر۳۲۳» اشاره شده و آمده است: «مححسین ۲۱۷ بار، بیش از هر کاربر دیگر، صفحه علی خامنهای را ویرایش کرده و اطلاعات مربوط به برنامه هستهای ایران و اعتراضات را حذف کرده است.»
«انپیاووی» اضافه کرد:«او بیشترین مشارکت را در مطالب ترور دانشمندان هستهای ایران، بمبگذاری دفتر نخستوزیر ایران در سال ۱۹۸۱ و فتوای علی خامنهای علیه سلاحهای هستهای داشته است.»
بر این اساس، مححسین در مورد اعتراضات سراسری در ایران منابع رسانههای دولتی را تایید و اطلاعات رسانههای مخالف را حذف کرده است.
این سایت در مورد عملکرد اسکندر۳۲۳ از جمله به اعدامهای دسته جمعی زندانیان سیاسی در سال ۱۳۶۷، و حمله حماس به اسرائیل به نوشت: «هفته گذشته، ما در مورد روند مداوم ویکیپدیا برای مسدود کردن سایت او - یکی از شدیدترین مجازاتهای این پلتفرم - پس از سالها دستکاری سیستماتیک روایت، گزارش دادیم.»
گزارش حاکی از آن است که او سه روز پس از جنایات هفتم اکتبر حماس، هزاران کلمه در مورد نقض حقوق بشر را حذف و آنها را با یک پاراگراف جایگزین کرد.»
کمپین فشار جمهوری اسلامی در ویکیپدیا
«انپیاووی» در مورد انقلاب ملی ایرانیان نوشت که از زمان آغاز اعتراضات، «ویکیپدیا از بیش از ۴۰۰ منبع استفاده کرده است اما صفحه گفتوگو، کمپین فشار را بلافاصله آشکار میکند. برخی معتقدند که با وجود اینکه اکثر منابع از این اصطلاح استفاده میکنند، نامیدن دولت ایران به عنوان "رژیم"، بیطرفی را نقض میکند. یکی از ویرایشگران ادعا میکند که رضا پهلوی، یک چهره برجسته مخالف، نباید به عنوان چهره سرشناس ذکر شود.»
بر این اساس، کاربری به نام SwedishDutch آمار تلفات گزارش شده را مورد مناقشه قرار داد و ادعا کرد که دو منبع که پوشش انتقادی از رژیم ارائه دادهاند: ساندی تایمز و ایران اینترنشنال غیرقابل اعتماد هستند. این حساب کاربری تنها دو ساعت قبل از آن ایجاد شده بود و سپس حذف شد.
«انپیاووی» در مورد «جنگ اطلاعاتی اقتدارگرایانه» جمهوری اسلامی در مورد انقلاب ملی ایرانیان نوشت: «خشونت در خیابانها برای خاموش کردن مخالفان بلافاصله انجام میشود، سپس قطعی اینترنت از راه میرسد، از مستندسازی بیدرنگ جلوگیری میکند و جریان شواهد به جهان خارج را قطع میکند. و به محض اینکه بحران از توجه بینالمللی محو شود - وقتی اجساد بیسروصدا دفن شوند و چرخه اخبار ادامه یابد - عملیات تبلیغاتی برای بازنویسی سیستماتیک آنچه اتفاق افتاده است، وارد عمل میشود.»
این سایت تاکید کرد: «جمهوری اسلامی فقط معترضان را نمیکشد بلکه شواهدی را که نشان میدهد آنها اصلا وجود داشتهاند، پاک میکند.»
بر اساس این گزارش، الگوی ویرایش آزاد ویکیپدیا، دانشنامهای که میلیونها نفر به آن اعتماد دارند، «به بخشی از دستگاه تبلیغاتی رژیم تبدیل شده است.»
«انپیاووی» این پرسش را مطرح کرد که ویکیپدیا و پلتفرمهایی که به آن متکی هستند، در مورد این موضوع چه خواهند کرد.
