تغییر فرمانده پدافند هوایی ارتش؛ آیا برکناری صباحی‌فرد با خبر نادرست ساقط کردن اف-۳۵ مرتبط است؟

یورونیوز: سرتیپ علیرضا الهامی طی حکمی رسما به سمت فرمانده نیروی پدافند هوایی ارتش ایران منصوب شد؛ تا پیش از این سرتیپ علیرضا صباحی‌فرد عهده‌دار فرماندهی نیروی پدافند هوایی ارتش بود.

روز دوشنبه بیست‌وچهارم آذر سرلشکر سید عبدالرحیم موسوی، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح ایران از قرارگاه پدافند هوایی خاتم الانبیا بازدید کرد و در این بازدید، سرتیپ علیرضا الهامی او را همراهی کرد.
الهامی کیست؟
آقای الهامی که از سال ۱۳۹۸ به عنوان جانشین فرماندهی این نیرو خدمت می‌کرد، پیش از این تجربه فرماندهی دانشگاه پدافند هوایی و معاونت عملیات در قرارگاه پدافند هوایی خاتم‌الانبیا را داشته است.

او بین سال‌های ۱۳۹۲ تا ۱۳۹۴ فرمانده دانشگاه پدافند هوایی بود و در فاصله سال‌های ۱۳۹۴ تا ۱۳۹۷ به عنوان معاون عملیات در قرارگاه پدافند هوایی خاتم الانبیا خدمت کرد.

سرتیپ الهامی از سال ۱۳۹۷ تا ۱۳۹۸ با حکم فرمانده کل ارتش، جانشین فرمانده قرارگاه پدافند هوایی خاتم الانبیا شد. در سال ۱۳۹۷ و در دوره معاونت عملیات قرارگاه پدافند هوایی خاتم الانبیا، علیرضا الهامی درجه سرتیپ تمامی را از رهبر ایران دریافت کرد.
دلیل این تغییر چه بود؟
در رسانه‌های ایران، دلیلی برای این تغییر در یکی از عالی‌ترین سطوح ارتش ذکر نشده است، اما بررسی پیشینه سرتیپ علیرضا صباحی‌فرد، فرمانده قبلی پدافند هوایی ارتش، سرنخ‌هایی از این ماجرا به دست می‌دهد.

در جریان جنگ ۱۲ روزه، عملکرد پدافند هوایی ایران زیر فرماندهی ارشد صباحی‌فرد در برابر حملات اسرائیل و آمریکا رضایت‌بخش نبود و این ناکارآمدی انتقادهای فراوانی را برانگیخت. با این حال در رسانه‌های رسمی جمهوری اسلامی، اخبار تبلیغاتی در جهت مثبت نشان دادن پدافند هوایی منعکس می‌شد.
ماجرای سرنگون کردن اف-۳۵ و انهدام هواگردهای اسرائیل
از جمله این اخبار، خبری بود که حتی در تلویزیون هم پخش شد مبنی بر این که یک یا چند فروند جنگنده اف-۳۵ اسرائیل هدف پدافند هوایی ایران قرار گرفته و سرنگون شده است. برخی کارشناسان در تلویزیون و شبکه‌های اجتماعی با تایید این ادعا، جزئیاتی هم به آن اضافه کرده و با آب و تاب شرح می‌دادند، تا حدی که مثلا می‌گفتند خلبان یکی از این جنگنده‌ها زن بوده و به اسارت نیروهای ایرانی در آمده است. اما هرگز هیچ سند و نشانه‌ای درباره این ادعا ارائه نشد.

خبرگزاری تسنیم در روز ۲۴ خرداد، یعنی یک روز پس از آغاز جنگ با حمله اسرائیل از «انهدام» یک جنگنده اف-۳۵ اسرائیل خبر داد و نوشت که خلبان این هواپیما «ایجکت» کرده و از سرنوشت او اطلاعی در دست نیست. در پایان این خبر کوتاه نوشته شده «اطلاعات تکمیلی متعاقبا منتشر خواهد شد»؛ جمله‌ای که معمولا در پایان خبرهای فوری می‌‌گذارند و بعد از آن خبر را تکمیل و به‌روز می‌کنند. اما این خبر هرگز تکمیل نشد و تا لحظه تنظیم گزارش حاضر روی سایت تسنیم دیده می‌شود.
روگرفت از سایت تسنیمدر همان روز ۲۴ خرداد، تسنیم از قول سرتیپ صباحی‌فرد از «انهدام ۱۰ هواگرد اسرائیلی در منطق مختلف کشور طی یک ساعت» خبر داد. این خبر کوتاه دو خطی نیز که در زیر آن نوشته شده «ادامه دارد...» هرگز به‌روز نشد.
روگرفت از سایت تسنیمروز سه‌شنبه ۱۸ آذر، پیمان جبلی، رئیس سازمان صدا و سیما با اذعان به دروغ بودن خبر سقوط اف-۳۵ گفت که در این ماجرا به «اعتبار صدا و سیمای ایران لطمه خورده» است.

او گفت: «یک جا به اعتبار ما لطمه خورد آن هم ماجرای جنگنده اف-۳۵ بود؛ مگر ما در آسمان یا پشت پدافند بودیم؟ کسی از مقامات رسمی نظامی به ما اطلاع داد و بعد به دلایلی متوجه شدیم آن اطلاعات موثقی نبوده؛ ما هم عینا منعکس کردیم.»

این گزارش‌های دروغین همگی در دوره فرماندهی صباحی‌فرد منتشر شده است. اما در شرایط تنش روزافزون میان ایران و اسرائیل و در حالی که سایه تهدیدها همچنان بر سر ایران سنگینی می‌کند، به طور قطع نمی‌توان گفت که آیا فقط همین دلیل برکناری او بوده یا ضعف پدافند در زمان جنگ. شاید هم مجموعه‌ای از این دلایل عامل تغییر فرماندهی پدافند هوایی بوده است.

هر چه هست، فرمانده جدید قاعدتا باید برنامه‌هایی برای رفع این نقطه ضعف بزرگ نظامی ایران داشته باشد.