آیا قتل همسر نجفی «غیرعمد» یا «شبه عمد» بود؟ / قانون چه می‌گوید؟

پایگاه خبری «انتخاب» / اسماعیل فروغی*: محمود علیزاده طباطبایی، وکیل محمدعلی نجفی گفته است که دو اتهام «قتل عمد» و «حمل غیرمجاز سلاح» رسما به موکلش تفهیم شده است. با این حال کمی قبل از تفهیم اتهام، لاله عقبایی که رسان‌ها او را یکی از وکلای نجفی معرفی کرده اند گفته بود شهردار پیشین تهران مرتکب قتل «غیرعمد» شده. او گفته بود: «امیدواریم با بررسی اظهارات محمدعلی نجفی، نتیجه‌گیری بازپرس پرونده بر غیرعمد بودن قتل باشد، زیرا محمدعلی نجفی قصد قتل نداشت و میترا استاد، غیرعمد کشته شده است.» اتفاق که البته رخ نداد و اتهام نجفی «قتل عمد» عنوان شد.
 

محمد شهریاری، دادستان داسرای امور جنایی تهران در واکنش به اظهارات درباره عمدی نبودن قتل میترا استاد گفت: «وکیل دکتر نجفی اظهار داشتند که قتل غیرعمدی بوده است، اما این ادعا در حالی است که محمد علی نجفی تفنگ را آماده شلیک کرده و با یک بالشت به عنوان صدا خفه کن داخل حمام رفته و تیراندازی صورت گرفته است که همین دلایل برای عمدی بودن قتل کافی است، اما با این وجود تحقیقات در این زمینه ادامه دارد.».

 
اما قتل غیرعمد و شبه عمد چیست و مجازات آن چه تفاوتی با قتل عمد دارد؟
بر اساس قوانین کیفری کشور، جنایت خطای محض یا قتل غیرعمد زمانی اتفاق می‌افتد که شخص نه قصد انجام فعل را داشته و نه قصد لطمه رساندن، اما به صورت کاملاً اتفاقی موجب قتل یا صدمه بر شخصی شده‌است «ماننده آنکه تیری را به قصد شکاری رها کند و به شخصی برخورد نماید». اما قتل شبه عمد کمی متفاوت است. بر اساس قانون، قتل شبه عمد زمانی است که جانی قصد کشتن شخص را نداشته و فعل او نیز نوعأ کشنده نبوده، اما فعل منجر به قتل را با نیت قبلی انجام داده است. در ماده ۲۹۵ قانون مجازات اسلامی مثال‌های این نوع جنایت اینچنین ذکر شده‌اند: «مانند آنکه کسی را به قصد تأدیب به نحوی که نوعأ سبب جنایت نمی‌شود بزند و اتفاقاً موجب جنایت گردد، یا طبیبی مباشرتاً بیماری را به طور متعارف معالجه کند و اتفاقأ سبب جنایت بر او شود».
 
از قضا مثالی که در قانون آمده، ظاهرا با آنچه نجفی درمورد قتل می‌گوید، تطابق دارد. نجفی در نخستین جلسه بازپرسی ضمن اعتراف به قتل میترا استاد در خصوص چگونه کشته شدن همسر دومش گفته بود: نمی‌خواستم میترا استاد را بکشم. اتفاقی شد. هیچ وقت کلتم دم دست نبود، ولی چون تازه به آن خانه اسباب کشی دم دست قرار گرفته بود. درگیری آن روز از شب گذشته اش شروع شده بود. وقتی صبح وارد خانه شدم بحث ادامه یافت و در نهایت میترا استاد به سمت حمام رفت. خیلی ازدست حرف‌ها و رفتارش عصبی شده بودم. می‌خواستم او را بترسانم تا دیگر موردی که بر سر آن بحث داشتیم را ادامه ندهد به همین خاطر کلت را به دست گرفته وارد حمام شدم؛ هنوز وارد وان نشده بود. به او گفتم: «بحث را تمام می‌کنی یا نه؟» وقتی مرا با کلت در دست دید به سمتم حمله کرد و تقریبا گلاویز شدیم در همین لحظه تیر‌ها شلیک شد. قصد قتل نداشتم...»
 
به نظر می‌رسد آنچه نجفی درمورد «ترساندن» مقتول گفته با آنچه درمورد «تأدیب» در مثال مورد اشاره در ماده ۲۹۵ قانون مجازات اسلامی ذکر شده قابل تطبیق باشد هرچند این موضوع را حقوقدانان و در نهایت دادگاه باید تشخیص دهد. از طرف دیگر، شلیک ۵ گلوله که از قضا سه گلوله به دیوار برخورد کرده نیز می‌تواند نشانه درگیری و چه بسا نبود قصد قتل باشد.
 
عبدالصمد خرمشاهی، وکیل دادگستری می‌گوید بعد از اصلاح قانون در سال ۹۲ وضوح زیادی در این مورد وجود دارد و به سرانجام رساندن پرونده‌های قتل شبه عمد چندان دشوار نیست. او در گفت و گویی اگرچه قضاوت درمورد پرونده نجفی را زود دانسته، اما توضیح داده است که «به جز در موارد پیچیده معمولا قتل شبه عمد در همان مراحل اولیه بازپرسی به آسانی تشخیص داده می‌شوند. از سال ۹۲ این مورد به قانون اضافه شد که اگر مرتکب با چاقو به یک موضع حساس ضربه بزند و نداند که آن نقطه از بدن حساس بوده و یکی از شریان‌های حیات است و آن فرد مقابل کشته شود بر اساس تشخیص قانونگذار، متهم به قتل عمد نیست. این ماده قانونی باعث شد من چندین نفر از متهمان به قتل عمد را از قصاص نجات بدهم.»
 
اگر قتل شبه عمد در پرونده قتل همسر نجفی تشخیص داده شود، مجازت آن پرداخت دیه به علاوه سه تا ده سال زندان خواهد بود. / * کارشناس حقوقی
رأی دهید
دیدگاه خوانندگان
۴۲
rahjoo - بابل، ایران

امروز شد شبه عمد بصورت جمله پرسشی.دو روز دیگه میشه غیرعمد واقعی .چار روز بعدشم میشه خودکشی. اخرشم طلبکار میشن از خانواده مقتول که چرا با آبروم بازی کردین.
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۰۹:۱۰
۵۶
شنبلیله خانم - اسلو ، نروژ

قانون اسلامی فقط مردم و کودکان مجرمی که در سن کم مرتکب قتل شده اند را سریع اعدام میکند ولی کسانی مانند این پفیوز و مرتضوی و لواط کار محبوب چلاق علی خامنه ای و بقیه قاتل ها و تروریستها و قصاب هایی که فرخزاد ها و بختیارها و .....سلاخی میکنند را با حلقه های گل بر گردن استقبال و ترفیع درجه و در نهایت در بهشت اختلاس گران کانادا میفرستند .آب از آب هم تکان نمیخورد و همچین قشنگ ماس مالی میشه این جنایت
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۰۹:۵۲
۴۴
اسپیسر - لندن، انگلستان

حالمون بهم خورد از این خبرا. ناموساً بسه دیگه.
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۰:۳۱
۴۴
Mirzadeh - آلمان، آلمان
جماعت زپرتی در پیتی علاف.یه پیرمردی حالا هرکی زده زن جوونش رو کشته .نصف هم وغم و اخبارتون شده این خبر ومباحث خاله زنکی وحموم زنانه ای وسفره بی بی سکینه ای پیرامونش.آدم های بدبختی هستید
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۰:۵۹
۶۴
zarduscht - فرانکفورت، آلمان
همیشه فکر می‌‌کردم این طرف روزنامه نگار عربستان "اسمش چه بود؟ کاشکاهی ؟" معروف‌ترین شهید دنیا اسلام به خاطر چیزش بود. طرف مخالف بود. بعد با پای خودش و نامزد ترک به سفارت می‌‌رود . تا مدارک بگیرد و اسلامی ازدواج کند. حالا بگذریم -که یک زن در عربستان و یکی‌ هم در آمریکا داشت. در دین مبین به اینها می‌‌گویند . "شهدا راه چیز". این نجفی خودمان .زد روی دست کاشکاهی. پای چیزش که در وسط بود. دیگر شوخی با کسی‌ نداشت. حالا دیگر نمی‌‌دانم .معروف‌ترین شهید راه چیز شود یا خیر. ؟ "از بردار ارشادی جناب سروان بپرسید. یک مقاله از پسر شاه گذاشتند. مثل جن بو داده دوباره پیدا شد. متخصص شیوه شهیدی دردین مبین است." به نظر بنده حقیر. نجفی هنوز معروفترین شهید راه چیز در دنیأی اسلام نیست. توی صف انتظار است. ما دمکراسی در شیعه داریم. مثل عرب‌ها نیستم. هر که جهاد با چیزاش کرد. با اره قطعه قطعه کنیم. طوسی مگر نبود.؟ همه فکر می‌‌کردند . شهید راه چیزش می‌‌شود.نشد دیگر. ممکن است .دست غیبی از زیر ریش آقا بیرون آید،و بگوید.نه. این شهید زنده راه چیز بشود. از طوسی که کمتر نیست.
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۲:۳۱
۴۲
باور عمیق - قم، ایران
این جمله رو باید با آب هویج نوشت : شلیک 5 گلوله دست بر قضا میتواند نشانه نبود قصد قتل باشد . یعنی چند تا گلوله باید شلیک میشد که بشه نتیجه گرفت قصد قتل در کار بوده؟
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۳:۱۱
۳۹
پاک طینت - کجنگ، مالزی
قتل غیر عمد زمانی است که یک گلوله بطور اتفاقی شلیک بشه و مثلا بخوره به مغز طرف و درجا بمیره. نه اینکه پنج تا گلوله شلیک بشه، دوتاش به دست و شکم طرف بخوره، یکیش کمونه کنه و دو تا هم خطا بره. معلومه زن بیچاره داشته از دست این قاتل فرار میکرده و اونم به قصد کشتن مرتب بهش تیر اندازی می کرده. خدا همه اینا رو به جزای اعمالشون تو همین دنیا برسونه.
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۳:۳۴
۳۶
مادام وی - لندن، انگلستان
ریحانه جباری را بیگناه اعدام کردند وقبول نکردند قتل غیر عمد و حتی شبه عمد بوده ولی حالا حرف ازغیر عمد بودن کار این قاتل میزنن، حتما با تفنگ پر رفته تو حمام سوسک شکار کنه و از ۵ تا تیری که به طرف سوسکه زده دوتاش خیلی تصادفی و کاملا اتفاقی به زنش خورده و کشته شده. طبق معمول توی ایران یک قانون برای امثال این آقا وتولهاشون یا همون آقازادها هست و یک قانون دیگه برای بقیه مردم. توی این داستان هیچکدوم بیگناه نبودن واون خانم هم وقتی که وارد رابطه با این مردک شد بهتر بود فکر اینجاشم میکرد٫ هرچند مطمئنم به سال نکشیده از زندان آزاد میشه و ازش تقدیر هم میکنن ولی باز هم امیدوارم که اون هم مثل زنش به درک واصل بشه.
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۵:۰۲
۶۳
Sabokbalam - کالیفورنیا، ایالات متحده امریکا
[::Mirzadeh - آلمان، آلمان::]. امیدوارم وادارت کنن که ام شیاف تو خبر بالا رو صیغه کنی.
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۶:۱۵
۶۳
Sabokbalam - کالیفورنیا، ایالات متحده امریکا
منظور اینست که اگر قتل عمدی بود یک نفر مثل باور را اجیر میکرد که خدمت همسرش برسند.
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۶:۱۹
۴۴
Mirzadeh - آلمان، آلمان
[::Sabokbalam - کالیفورنیا، ایالات متحده امریکا::]. ناز شی تو آب نمک خوابیده خیارشور.ای ام شیاف شناس .یعنی مغزهای فراریده شده از ایران یکیش توئی؟
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۸:۵۰
۴۴
Mirzadeh - آلمان، آلمان
[::Sabokbalam - کالیفورنیا، ایالات متحده امریکا. حالا تو کدومشی؟زپرتی؟درپیتی؟یا سفره بی بی سکینه ای که نطقت باز شد.به من چه اصلا بشین بخون اخبار پیرمردهای همسنت رو و زن هم سن وسال میترا رو فقط توو اشترکهای اینترنتی وتلویزیونی ماهیانه ات ببین ومستفیض شو وخودت رو خالی کن.
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۸:۵۴
۶۴
zarduscht - فرانکفورت، آلمان
[::Mirzadeh - آلمان، آلمان::]. [::باور عمیق - قم، ایران::]. زیارت قبول . کجا بودید؟ باز این دولت امام زمان گند زد. با می‌‌بندیم .می‌ کشیم امریکا را. در رفتید دوباره زیارت؟ حالا شما اینجا چکار می‌‌کنید. خوب بقول این بردار. یک پیرمردی زد .زنش را کشت. جنایت که نکرد. یک زن کشته. زن هم که در مبین یعنی‌ همان شتر خودمان. به نظر من جای شما درس سمت چپ است. یک مقاله در باره پسر شاه.نانش بیشتر است. همه با هم .یک .دو سه. "خاهن .دزد. جاسوس آمریکا. جاسوس اسراهیل. پول‌ها را دزدید." این این چیزها بنویسید. زن کشتن که نشد کار و زندگی‌. باور، برادر شما ،جناب سروان عاقل تر است.تا گذارش پسر شاه را دید. پرید وسط. مثل جان بو داده. باور جان. حالا چرا ذال را از بسیج سایبری اخراج کردی.؟ حالا یک حرفی‌ زد و گفت .رضا شاه خوب بود. به دل نگیر. یک بردار لر هم داشتیم. رفت پیش آقا. آقا گفت. کشاورز عزیز. ستون اسلام. چه آرزو داری. ؟گفت کشاورز. آقا به قربانت. سید هستی‌. خدا گوش می‌‌دهد. دعا بخوان.شاه برگردد. پدرمان در آامد. خوب این ذال هم اینجوری. به دل نگیر
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۹:۳۱
۶۳
Sabokbalam - کالیفورنیا، ایالات متحده امریکا
[::Mirzadeh - آلمان، آلمان::]. همین جناب زرتشت از پس تو وباور بهتر برمیاد. شما رو حواله میدم زیر شلاق ایشون.
یکشنبه ۱۲ خرداد ۱۳۹۸ - ۲۰:۴۱
۴۴
Mirzadeh - آلمان، آلمان
[::Sabokbalam - کالیفورنیا، ایالات متحده امریکا::]. نگو شلاق.دردم میاد .خصوصا وقتی لب تو پیر فسیل شده واسه گفتن شلاق غنچه ای میشه.
دوشنبه ۱۳ خرداد ۱۳۹۸ - ۱۵:۵۴
۶۳
Sabokbalam - کالیفورنیا، ایالات متحده امریکا
[::Mirzadeh - آلمان، آلمان::]. چطور شد؟ اداره تون تعطیل شد یا بیرونت کردن و تاکسی هم پیدا نمیکنی که نون حلال بیاد دستت و باز گدای مواجب شدی؟ فکر نمیکردم که ضمن همجواری با آخوند همجنسگرا هم شده باشی که لب های کاربران مرد این سایت رو در نظرت مجسم کنی.
‌سه شنبه ۱۴ خرداد ۱۳۹۸ - ۰۰:۰۶
نظر شما چیست؟
جهت درج دیدگاه خود می بایست در سایت عضو شده و لوگین نمایید.