قرارگاه خاتمالانبیا یک شرکت بزرگ دریایی را واگذار کرد
به گزارش رسانههای ایران قرارگاه خاتمالانبیا ۶۲ درصد سهام شرکت صدرا، یکی از بزرگترین پیمانکاران دریایی ایران را به یک شرکت خصوصی واگذار کرده است. این سومین بار است که "صدرا" واگذار میشود.
روزنامه "شرق" در خبری که در این زمینه منتشر کرد، به واگذاری شرکت "صدرا" به یک پیمانکار خصوصی به نام "آباد راهان پارس" اشاره کرده است که عمدتا در حوزه ساختمانسازی و پیمانگاری نفت و گاز فعالیت دارد. در پی این واگذاری، مدیر عامل پیشین صدرا، مهدی اعتصام نیز جای خود را به فرزاد اناری، عضو هیئت مدیره و معاون اجرایی "آباد راهان" داده است.
شرکت صنعتی دریایی «صدرا» از بزرگترین پیمانکاران طرحهای نفت و گاز ایران است. حوزه فعالیت این شرکت از ساخت و تعمیر کشتیهای حامل کانتینر، نفتکش، یدککش، تا ساخت سکوهای حفاری دریایی، لوله گذاری در دریا و احداث تاسیسات فرآورشی و پالایشگاهی نفت و گاز و اجرای طرحهای زیربنایی عظیم را شامل میشود. "صدرا" در طرح توسعه فازهای ۱۳ و ۲۲-۲۴ پارس جنوبی نیز فعالیت گستردهای دارد.
این شرکت به نوشته "شرق" شرکتی زیانده با حجم بالایی از بدهی است. در سال ۱۳۸۸ رستم قاسمی وزیر نفت سابق و فرمانده کنونی قرارگاه خاتمالنبیا ۵۱ درصد سهام آن را خرید تا با خارج کردن این شرکت از صنعت کشتیسازی، جلوی زیاندهی آن را بگیرد.
کوتاه شدن دست نظامیان از اقتصاد؟
با آغاز به کار دولت یازدهم، وزارت نفت، یکی از کلیدیترین وزارتخانههای ایران دستخوش تغییراتی سریع شده است. روزنامههای ایران از انتصابهای جدید بیژن نامدار زنگنه وزیر جدید نفت و تغییرات مدیریتی شرکت های بزرگ پیمانکاری صنایع نفت و گاز ایران خبر دادهاند. واگذاری شرکت "صدرا" به یک شرکت خصوصی، یکی از این تغییرات است.
بیژن نامدار زنگنه، وزیر نفت جدید ایران
با این حال سوالهای زیادی هنوز برجای خود باقی است: این که واگذاری شرکتهای بزرگ نفتی آیا واقعا به معنای کوتاه شدن دست نظامیان ازشاهرگ اقتصاد ایران است یا زیرآبی رفتن برای دور زدن تحریمها؟
آیا اگر این شرکت یا شرکتهای مشابه زیانده نبودند، بازهم سهام آنها با یک فرمان، از نهادهای وابسته به سپاه، به شرکت خصوصی دیگری واگذار میشد؟ و بالاخره این که آن دسته از "شرکتهای خصوصی" که از این پس امور را در دست میگیرند، چقدر "خصوصی»اند؟
اتفاقا دولت محمود احمدینژاد به نام خصوصیسازی بیشترین زمینه را برای چنگ انداختن نظامیان بر بازار و اقتصاد ایران فراهم کرد.
روزنامه ایران، در شماره ۱۳ تیرماه سال گذشته خود در گزارشی از «گامهای دولت برای خصوصیسازی» نوشت و آن را «انقلاب خصوصیسازی» نامید. این روزنامه وابسته به دولت، به «انتقاد سازمانهای نظارتی به دولت» اشاره کرده بود که از «واگذاری با نقاب خصوصیسازی» و «پروار شدن سازمانهای شبهدولتی» سخن گفته بودند.
در پاسخ به این انتقادها مهدی طبائی عقدائی، معاون پیشین واگذاری و امور سهام خصوصیسازی گفته بود «این که بخش خصوصی به لحاظ مالی یا فنی توان حضور در رقابتهایی که برای فروش سهام دولت برگزار میشود را ندارد» نمیتواند دستاویزی برای زیر سوال بردن عملکرد دولت باشد.
رستم قاسمی، وزیر نفت سابق ایران و فرمانده قرارگاه خاتمالنبیا
دخالت نظامیان در اقتصاد ایران که اولین گامهای آن پس از جنگ ایران و عراق و از زمان ریاست جمهوری اکبر هاشمی رفسنجانی شروع شد، در زمان محمود احمدینژاد تا آنجا پیش رفت که صدای جناحهایی از خود حکومت را نیز درآورد.
برخی نمایندگان مجلس به شدت از این روند انتقاد کردند. از جمله احمد توکلی که اخیرا در مصاحبهای گفت « حاکمیت باید در مورد حضور نظامیان در اقتصاد تصمیم قاطعانه بگیرد. اگر تصمیم درست گرفته نشود، افرادی که قدرت نظامی دارند، دارای قدرت اقتصادی هم میشوند و به آنجا میرسند که قدرت سیاسی را هم در دست بگیرند.»
در مقابل این انتقادها حسن فیروزآبادی، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح ایران پاسخ داد که « نیروهای مسلح رقیب مردم و شرکتها نیستند، بلکه امکانات خود را به دولت ارائه میکنند تا هرجا پیمانکاری و دسترسی به دستگاه اجرایی نبود، آن کار زمین نمانده و انجام شود.»
زد و بندهای پشتپرده
به گزارش "شرق" در ده سال گذشته این سومین باری است که شرکت صنعتی دریایی "صدرا" به شرکتی دیگر واگذار میشود. اولین بار این شرکت سرمایهگذاری بانک ملی بود که در سال ۸۲ اقدام به خریدن ۳۵ درصد سهام این شرکت به
ارزش ۴۰۷ میلیارد تومان کرد. اما به فاصله شش سال آن را با ضرری هنگفت به دست قرارگاه خاتمالانبیا سپرد به این معنی که ۵۱ درصد سهام "صدرا" را به بهای ۷۶ میلیارد تومان به این قرارگاه فروخت.
روزنامه شرق همچنین از قول جلیل خبره، مدیرعامل پیشین شرکت صدرا به زد و بندهای پشت پردهو چگونگی قرار گرفتن این شرکت در اختیار قرارگاه خاتمالانبیا اشاره کرده است.
به گفته جلیل خبره «عدهای درصدد خرید سهام صدرا به مبلغ ۳۰۰ میلیارد تومان بودند و حتی با من تماس گرفتند و توصیه کردند با سازمان گسترش و نوسازی مذاکره کنیم تا ۳۵ درصد سهام صدرا را خریداری کنند. این در حالی بود که در دولت اول احمدینژاد و به طور مشخص در زمان وزارت وزیریهامانه، صدرا در لیست سیاه وزارت نفت بود و به آن پروژه واگذار نمیشد تا آنکه از رقم بالغ بر ۵۰۰ میلیارد تومان سال ۸۲ به ۷۶ میلیارد تومان سال ۸۸ رسید.»
یکی از خواستهای انتخابات ریاست جمهوری دور یازدهم کوتاه شدن دست نظامیان ازاقتصاد بوده است. این که سپاه پاسداران و نهادهای وابسته به آن چقدر به این خواست تن دهند، هنوز روشن نیست. به هرحال فشارها از هر سو روی دولت روحانی زیاد است. هم از سوی بخشهایی از حکومت و هم مردم.
