حجم سالانه قاچاق کالا در ایران، «۱۹ میلیارد دلار»

وزارت اقتصاد جمهوری اسلامی در گزارشی اعلام کرد که بر اساس آمارهای ارائه شده توسط ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز سالانه حجم قاچاق کالا در کشور بالغ بر ۱۹ میلیارد دلار است.

در همین حال، به گزارش خبرگزاری مهر، این گزارش می‌گوید که تنها ۳ درصد از کل کالاهای قاچاق در ایران کشف می‌شود.

قاچاق ۱۹ میلیارد دلاری کالا معادل ۳۵ درصد از کل واردات ایران در سال گذشته است.

این گزارش ارزش قاچاق از کشور یا به داخل کشور را تفکیک نکرده و حتی اشاره‌ای به حجم قاچاق کالا طی سال گذشته و مقایسه با سال‌های قبل نیز نکرده است.

با این حال روز ۲۱ اردیبهشت ۸۹، زمانی که سعید مرتضوی رئیس ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز بود، حجم قاچاق کالا در سال ۸۷ را ۱۹ میلیارد دلار اعلام کرد و گفت که تنها ۳ درصد از محموله‌های قاچاق کشف می‌شود، یعنی ارقامی که بعد از پنج سال دقیقا در گزارش این نهاد دوباره ثبت شده است.

آقای مرتضوی از آذرماه سال ۸۸ ریاست این سازمان را تا اوایل سال ۹۱ برعهده داشت.

ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز در گزارش‌های سالانه خود ارزش قاچاق سال‌های ۸۹ و ۹۰ را به ترتیب ۲۰ میلیارد و ۱۴ میلیارد گزارش کرده بود، با این همه، روزنامه دنیای اقتصاد روز ۱۳ خردادماه سال ۹۱ طی گزارشی با عنوان «آمارهای متناقض از میزان قاچاق» آمار دولتی از حجم قاچاق کالا را مورد تردید قرار داد.

بنا بر این گزارش، اعلام خبر کاهش شش میلیارد دلاری حجم قاچاق در سال ۹۰ نسبت به سال ۸۹ در حالی است که آمار بخش خصوصی در این زمینه حکایت از افزایش حجم قاچاق در این مدت به بیش از ۲۰ میلیارد دلار دارد.

مجلس شورای اسلامی نیز در گزارش تحقیق و تفحص مجلس از عملکرد ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز، که ۳۱ اردیبهشت سال ۹۱ در صحن مجلس قرائت شد، رقم قاچاق کالا در ایران را سالانه حدود «معادل ۱۵ تا ۱۹ میلیارد دلار» ارزیابی کرده بود، گزارشی که ادعای کاهش ۶ میلیارد دلاری قاچاق کالا در سال قبل آن را زیر سوال می‌برد.

اکنون وزارت اقتصاد ایران بدون تشریح جزئیات قاچاق طی چند سال گذشته به صورت مجزا، کلا گزارش داده است که حجم سالانه قاچاق کالا ۱۹ میلیارد دلار است، رقمی که نشان می‌دهد طی پنح سال گذشته مبارزه با قاچاق کالا کمترین کاهشی در آمار قاچاق نداشته است.

این گزارش می‌افزاید که بر اساس مطالعات موجود دولت از حدود ۲۴ درصد از تولید ناخالص داخلی کشور به دلیل فعالیت‌های غیررسمی، نامنظم، ثبت نشده و قاچاق نمی‌تواند مالیات دریافت کند.

فداحسین مالکی، رئیس کنونی ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز،‌ نیز که ۱۵ تیرماه گزارش «دستاوردهای» مبارزه با قاچاق کالا و ارز را در نماز جمعه تهران تهران قرائت کرد، تنها به مشکلات و راه حل‌های قاچاق در ایران اشاره کرد و هیچ آماری از رقم دقیق قاچاق کالا به صورت مجزا در سال‌های گذشته نداد.

غیر از واردات قاچاقی کالاهای خارجی به ایران، ایران با معضل قاچاق سوخت به خارج نیز دست و پنجه نرم می‌کند.

سال گذشته مقامات رسمی ایران و برخی نمایندگان مجلس از قاچاق روزانه ۶ تا ۱۰ میلیون لیتر سوخت از مرزهای جنوب شرق کشور خبر داده بودند، اما مالکی در گزارش خود در نماز جمعه اعلام کرد که «قاچاق سوخت از مرزهای کشور سه میلیون لیتر بود که هم اکنون تقریبا به صفر رسیده است».

وی همچنین از توقف قاچاق طلا به خارج از کشور خبر داد.