بحران گاز در کشور جدی است: در پارس جنوبی قطر بیشتر برداشت می کند

دویچه وله: حمیدرضا عراقی،‌ مدیرعامل سابق شرکت ملی گاز ایران روند کاهشی تولید گاز در کشور را مشکلی می‌داند که در صورت عدم اقدام به‌موقع دولت، مجلس و شرکت نفت برای حل و فصل آن بحرانی جدی را در آینده رقم خواهد زد.

مدیرعامل پیشین شرکت ملی گاز ایران می‌گوید، در حال حاضر منحنی تولید گاز در ایران رو به نزول است و با گذشت زمان شدت کاهش تولید بیش‌تر می‌شود تا جایی که "تا چند سال آینده کلا افت می‌کند."

حمیدرضا عراقی با برشمردن مشکلاتی مانند فقر تکنولوژی، سرمایه‌گذاری و اکتشاف و همچنین لزوم فشارافزایی در برخی از میادین گازی، مانند پارس جنوبی، کنگان، خانگیران و ایلام به دلیل افت تولید، از وزارت نفت، دولت و مجلس خواست، به فکر تکنولوژی و سرمایه‌گذاری باشند و فشارافزایی را اعمال کنند.

او گفت: «مجلس و دولت باید بدانند سرمایه‌گذاری در پروژه‌های گازی باید اولویت اول کشور باشد. بحران آینده بدتر از بحران آب خواهد بود و باید به فکر باشند، یعنی روی مخازن جدید، فشارافزیی مخازن موجود و هم بهینه‌سازی مصرف تمرکز کنند.»
"بحران گاز در کشور جدی است"
حمیدرضا عراقی بحران گاز را "جدی" دانست و گفت، در پارس جنوبی که میدان مشترک ایران و قطر است، قطر بیش‌تر برداشت می‌کند، اما ایران به دلیل عدم سرمایه‌گذاری نمی‌تواند برداشت زیادی کند.

پارس جنوبی به مرحله‌ای رسیده که باید افزایش فشار اعمال شود که هزینه‌بر است و باید از فناوری‌های جدید استفاده شود که بتوان در آن برداشت افقی داشت: «در حالی که اکنون فاز ۱۱ کند جلو می‌رود، برداشت افقی، سرمایه‌گذاری و فشارافزایی نداریم.»

نه تنها فقر فناوری‌های جدید بلکه تحریم‌هایی که به دلیل سیاست‌های جمهوری اسلامی بر ایران اعمال شده و مشکلات تراکنش‌های بانکی و مالی که رویگردانی سرمایه‌گذاران را موجب می‌شود نیز سنگ دیگری بر سر راه توسعه این بخش از صنایع ایران است. تا جایی که به گفته مجیدرضا حریری، رئیس اتاق بازرگانی ایران و چین، حتی چین که با ایران سند همکاری ۲۵ ساله امضا کرده نیز در حوزه نفت و گاز "قطر سرمایه‌گذاری کرده و در ایران کاری نکرده است."

او گوشزد کرده است: «تا زمانی که در حوزه بالادستی نفت در تحریم قرار داریم هیچ شرکت بین‌المللی نفتی نمی‌تواند در ایران سرمایه‌گذاری کند و تبعات آن را بپذیرد.»

حمیدرضا عراقی نیز که به ایلنا مشکلات کمبود گاز را یادآور شد گفت: «قطر سرمایه‌گذاری می‌کند، تکنولوژی جدید به‌کار می‌گیرد، با شرکت‌های بزرگ قرارداد منعقد می‌کند، هم نیاز دنیا را برآورده می‌کند و هم این که در آینده گاز بیشتری برداشت می‌کند. اما سمت ایران چاه‌ها افت می‌کنند، سرمایه‌گذاری صورت نمی‌گیرد و امکان واردات تکنولوژی جدید را نیز نداریم.»

بحران گاز به‌نحوی است که به گمان مدیرعامل سابق شرکت ملی گاز، جمهوری اسلامی را ناگزیر یا با بحران اجتماعی به دلیل قطع گاز منازل، یا با بحران اقتصادی به دلیل قطع گاز صنایع روبرو خواهد کرد.

گواه این مدعا نیز سخنان رضا شهرستانی، عضو هیأت مدیره انجمن تولید‌کنندگان فولاد است که به ایلنا در روز دوشنبه ۱۴ آذر گفت، صنعت فولاد روزانه حدود ۴۰ میلیون متر مکعب گاز مصرف می‌کند که در حال حاضر به ۱۵ میلیون مترمکعب رسیده است.

او با اشاره به تأثیر کمبود گاز بر تولید فولاد افزود، این مشکل باعث شده که در برخی از بخش‌های این صنعت از سوخت‌های جایگزین مانند مازوت، نفت سیاه و گازوئیل استفاده شود: «تولیدکنندگان برای این که از بحران گذر کنند چاره‌ای جز استفاده از مازوت ندارند چراکه یا باید تولید را به صورت مطلق متوقف کنند و یا مشکلات محیط زیستی ایجاد شده را به تن بخرند.»

رفتن نیروگاه‌ها به سمت سوخت دوم یا مازوت‌سوزی که برخی آن را "سلامت‌سوزی" تعبیر کرده‌اند هوا را آلوده‌تر می‌کند و اعمال محدودیت بر پتروشیمی‌ها، صنایع و سیمان نیز توسعه را به عقب خواهد انداخت.

از سوی دیگر واردات گاز نیز چاره کار نیست، چرا که مشکل چگونگی تأمین ارز برای خرید آن را مطرح خواهد ساخت.

تأمین انرژی معضلی است که ماه گذشته کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی نیز در گزارش خود به آن اشاره کرد و گفت، مشکل ناترازی گازی ایران در حدی است که در صورت بی‌توجهی و عدم برنامه‌ریزی و اقدام سریع، کشور در آینده با "بحران جدی امنیت انرژی روبرو خواهد شد.