فراز و فرود پذیرش دانشجویان ایرانی در آمریکا؛ از دوران طلایی قبل از انقلاب تا کاهش ۱۷ درصدی سال گذشته

در حالیکه دانشگاه‌های آمریکا تا پیش از انقلاب اسلامی سال ۵۷ مقصد دهها هزار دانشجوی ایرانی بود، یک نهاد بین‌المللی آموزشی از کاهش شدید دانشجویان ایرانی در آمریکا طی چهار دهه اخیر خبر داد.
 
بر اساس اطلاعاتی که موسسه آموزش بین المللی از طریق آمار ثبت نام دانشجویان خارجی به دست آورده است، تعداد دانشجویان ایرانی تا پیش از انقلاب به بیش از ۵۰ هزار نفر می‌رسید. این رقم پس از انقلاب (۱۹۷۹) به شدت کاهش یافت تا اینکه در سال تحصیلی ۱۹۹۸-۹۹ به حدود ۱۶۶۰ نفر رسید.
 
کمتر از یک سال پس از انقلاب در پی اشغال سفارت آمریکا در ایران و گروگانگیری دیپلمات‌های آمریکایی، روابط دو کشور قطع شد و بدین ترتیب ورود دانشجویان ایرانی به آمریکا ناگهان افت کرد.
 
با این حال، برخی گزارش ها حاکی از آن است که دانشجویان ایرانی در اوایل دوره دوم ریاست جمهوری باراک اوباما افزایش چشمگیری یافته و به حدود ۱۱ هزار نفر رسیدند. این تعداد، البته در سال‌های بعد با توجه به مشکلات صدور ویزا اندکی تغییر کرد.
 
در این بین، برخی گزارش ها در ایران نشان داده است که در تمام این سالها با وجود کاهش و افزایش تعداد دانشجویان ایرانی، دانشجویان نخبه دانشگاه‌های ایران همواره دانشگاه‌های آمریکا را برای ادامه تحصیل انتخاب کرده اند. برخی از این نخبگان نظیر مریم میرزاخانی به مدارج بالای علمی رسیده و جوایز کشوری و بین المللی به دست آورده اند.
 
فرمان اجرایی پرزیدنت ترامپ مبنی بر توقف موقتی صدور ویزا برای شهروندان کره شمالی و شش کشور عمدتا مسلمان ایران، لیبی، چاد، سومالی، سوریه، و یمن برای مدتی ورود دانشجویان را با وقفه روبرو کرد؛ اما دولت پرزیدنت ترامپ در ادامه اعلام کرد که دانشجویانی که از دانشگاه‌های آمریکایی پذیرش گرفته اند مشمول ممنوعیت ورود به آمریکا نمی‌شوند.
 
رویترز سه روز پیش گزارشی منتشر کرد که نشان می دهد با وجود اینکه ممنوعیت مسافرتی پرزیدنت ترامپ ویزای دانشجویی را در بر نمی گیرد، اما شمار روادیدهای دانشجویی آمریکا برای متقاضیان تحصیل از ایران کاهش یافته است.
 
داده‌های تاریخی مؤسسه آی‌آی‌ای نشان می‌دهد صدور ویزای نوع اف آمریکا برای دانشجویان ایرانی در سال ۲۰۱۶ یک درصد و در سال ۲۰۱۷ به میزان ۱۷ درصد کاهش یافت.