احتمال موافقت آمریکا با حفظ سانتریفیوژهای فردو «بدون غنی‌سازی اورانیوم»

خبرگزاری آسوشیتدپرس در گزارشی اختصاصی می‌گوید که آمریکا احتمالاً به ایران اجازه خواهد داد صدها سانتریفیوژ فعال در سایت غنی‌سازی زیرزمینی فردو داشته باشد و در برابر، فعالیت سانتریفیوژهای آن در دیگر تأسیسات هسته‌ایش محدود شود.

 

این خبرگزاری، پنجشنبه شش فروردین، به نقل از «مقام‌های غربی نزدیک به جزئیات مذاکرات هسته‌ای» گزارش داد که در صورت توافق نهایی بر سر این موضوع، ایران می‌تواند صدها سانتریفیوژ فعال در فردو داشته باشد اگرچه این سانتریفیوژها مجاز به غنی‌سازی اورانیوم نخواهند بود و تأسیسات فردو نیز تحت بازرسی‌های بین‌المللی قرار خواهد داشت.

 

در مقابل، ایران باید تعداد سانتریفیوژهای خود در تأسیسات نطنز را کاهش دهد و محدودیت‌های دیگری را بر روی فعالیت‌های مرتبط هسته‌ای بپذیرد.

 

بر اساس این گزارش سانتریفیوژهای فعال در فردو به جای اورانیوم، با عناصر دیگری مانند روی، گزنون یا ژرمانیوم به منظور جداسازی ایزوتوپ‌ها برای مصارف پزشکی یا علمی تغذیه می‌شوند. عناصری که بر خلاف اورانیوم، قابلیت استفاده در ساخت تسلیحات هسته‌ای را ندارند.

 

با وجود این، تعداد سانتریفیوژهای فعال نباید به اندازه‌ای باشد که بتواند میزان مورد نیاز اورانیوم غنی‌شده برای ساخت تسلیحات اتمی در طول یک سال را تولید کند.

 

یک سال، حداقل زمانی است که آمریکا و دیگر قدرت‌های جهانی به عنوان «زمان گریز» احتمالی ایران به سوی ساخت تسلیحات هسته‌ای در نظر دارند تا بتوانند در صورت وقوع چنین مسئله‌ای، مانع آن شوند.

 

یک مقام ارشد آمریکا گفته که هدف مذاکرات از آغاز این بوده که «کاربری [تأسیسات] فردو تغییر کند به گونه‌ای که نتواند برای غنی‌سازی اورانیوم استفاده شود.»

 

با وجود این، مقام‌های رسمی به آسوشیتدپرس گفتند که فردو تنها یکی از موضوعات فنی مذاکرات است و تمام گزینه‌ها طراحی شده‌اند تا ایران را حداقل یک سال از ساخت سلاح هسته‌ای دور نگه دارند.

 

فردو تأسیساتی است که برای غنی‌سازی اورانیوم در مقیاسی وسیع‌تر از نطنز و با سانتریفیوژهای پیشرفته‌تر، در اعماق زمین و در اطراف شهر قم ساخته شده تا امکان نابودی آن بر اثر حملات احتمالی به حداقل برسد.

 

گزارش آسوشیتدپرس در واپسین روزهای باقی مانده به ضرب‌الاجل ۳۱ ماه مارس منتشر شده که ایران، آمریکا، بریتانیا، فرانسه، چین، روسیه و آلمان، برای رسیدن به تفاهمی سیاسی بر سر برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی تعیین کرده‌اند.

 

پایان ماه ژوئن (۱۰ تیر)، ضرب‌الاجل دومی است که تا آن هنگام طرف‌ها باید به توافقی جامع و نهایی بر سر کلیات و جزئیات برنامه هسته‌ای ایران رسیده باشند.