کدام فرماندهان ارشد ایران در جنگ مشترک آمریکا و اسرائیل کشته شدند؟

 تصویری از عبدالرحیم موسوی، رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح جمهوری اسلامی، که روز ۹ اسفند در حمله اسرائیل کشته شدحملات مشترک اسرائیل و آمریکا با عنوان «عملیات خشم حماسی» علیه اهداف از پیش تعیین‌شده در شهرهای مختلف ایران، از بامداد شنبه ۹ اسفند آغاز شد.

ژنرال دن کِین، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح آمریکا، دو روز پس از آغاز این عملیات گفت که در ساعت ۹:۴۵ صبح شنبه به وقت ایران یکصد فروند جت جنگنده از زمین و دریا حملات را شروع کردند و در ۲۴ ساعت اولیه بیش از یک هزار هدف بمباران شدند.

یکی از این اهداف، «بیت رهبری» در خیابان پاستور بود که بر اساس گزارش‌ها، جلسه «شورای عالی دفاع» با شرکت علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، و ارشدترین مقام‌های نظامی، امنیتی و اطلاعاتی در آن‌جا تشکیل شده بود.

رسانه‌های آمریکایی به نقل از مقام‌های دولت ترامپ گزارش داده‌اند که سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، سی‌آی‌ای، و دیگر نهادهای اطلاعاتی ایالات متحده از ماه‌ها پیش رفت‌وآمد مقام‌های ارشد جمهوری اسلامی از جمله علی خامنه‌ای را زیر نظر داشتند و از زمان و مکان این جلسه مطلع بودند.

ژنرال دن کین هماهنگی‌ها با ارتش اسرائیل در این عملیات را «بی‌سابقه» توصیف کرد.

علی خامنه‌ای رهبر ۸۶ ساله جمهوری اسلامی هدف اصلی این عملیات بود.

ساعاتی پس از بمباران بیت رهبری، بنیامین نتانیاهو نخست‌وزیر اسرائیل احتمال کشته شدن خامنه‌ای را مطرح کرد و پس از آن دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده، گفت که رهبر جمهوری اسلامی کشته شده است.

صداوسیمای جمهوری اسلامی یک روز بعد به‌طور رسمی خبر کشته شدن علی خامنه‌ای را تأیید کرد.

رهبر جمهوری اسلامی در جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل در تابستان امسال مخفی شده بود و تا روز کشته‌شدنش در ۹ اسفند، به‌ندرت در انظار عمومی ظاهر می‌شد.
کشته شدن دست‌کم ۴۰ مقام و فرمانده ارشد نظامی
در روز اول عملیات مشترک اسرائیل و آمریکا بیش از ۴۰ مقام ارشد نظامی، امنیتی و اطلاعاتی جمهوری اسلامی کشته شدند و در روزهای پس از آن، عملیات هدفمند برای از بین بردن دیگر فرماندهان سپاه، ارتش و دیگر نهادهای نظامی، اطلاعاتی و امنیتی در مناطق مختلف ادامه یافت.

اسامی تعدادی از مقام های ارشد که در روزهای اول این عملیات کشته شدند منتشر شده است.

علی شمخانی، دبیر شورای عالی دفاع، یکی از حاضران در جلسه روز شنبه در دفتر علی خامنه‌ای بود. او در جنگ ۱۲ روزه زخمی شده بود ولی پس از مدتی به صحنه سیاسی کشور بازگشت.

شمخانی عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، دبیر پیشین شورای عالی امنیت ملی و یکی از چهره‌های تاثیرگذار در استراتژی نظامی- امنیتی جمهوری اسلامی بود.

محمد پاکپور، فرمانده کل سپاه پاسداران، هم در حمله به «بیت رهبری» کشته شد.

او نیز مانند شماری از فرماندهان ارشد سپاه پس از کشته شدن حسین سلامی در جنگ ۱۲ روزه، به مقام فرماندهی کل سپاه پاسداران منصوب شده بود.

محمد پاکپور از سال ۱۳۸۸ تا انتصاب به سمت فرمانده کل سپاه پاسداران، به مدت ۱۶ سال فرمانده نیروی زمینی سپاه بود. او یکی از قدیمی‌ترین فرماندهان سپاه بود و در سرکوب اعتراضات داخلی نقش داشت.

عبدالرحیم موسوی، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح، یکی دیگر از حاضران در جلسه شورای عالی دفاع بود.

او پس از کشته شدن محمد باقری در جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل، به ریاست ستاد کل نیروهای مسلح منصوب شده بود. عبدالرحیم موسوی تنها فرمانده ارتش بود که به این مقام رسید. پیش از او همه روسای ستاد کل از فرماندهان سپاه پاسداران بودند.

عزیز نصیر زاده، وزیر دفاع، روز ۹ اسفند کشته شد و مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، روز ۱۱ اسفند مجید ابن الرضا را به عنوان سرپرست وزارت دفاع معرفی کرد؛ اما او نیز یک روز بعد در حملات اسرائیل کشته شد.

صالح اسدی، رئیس اطلاعات قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیا، حسین جبل عاملیان، رئیس سازمان پژوهش و نوآوری دفاعی (سپند)، محمد باصری از مقام‌های ارشد وزارت اطلاعات، حسنعلی تاجیک، رئیس اداره لجستیک و پشتیبانی (آماد) ستاد کل نیروهای مسلح، محسن دره‌باغی معاون آماد و پشتیبانی نیروهای مسلح و اکبر ابراهیم زاده، جانشین رئیس دفتر فرمانده کل قوا، از دیگر مقام‌های ارشدی بودند که در روز ۹ اسفند در حمله به بیت رهبری، وزارت اطلاعات و دیگر نهادهای حکومتی در تهران کشته شدند.

محمد شیرازی، رئیس دفتر نظامی فرماندهی کل قوا و یکی از معدود افراد نزدیک به رهبر پیشین جمهوری اسلامی بود که او هم در بمباران جلسه شورای عالی دفاع کشته شد.

سابقه آشنایی محمد شیرازی و برادرانش با علی خامنه‌ای به رفسنجان در پیش از انقلاب بهمن ۱۳۵۷ باز می‌گردد. علی خامنه‌ای هر وقت به رفسنجان می‌رفت محل سکونتش، منزل شیخ عباس شیرازی بود. عباس شیرازی برادر بزرگتر محمد شیرازی بود.

یکی دیگر از فرماندهان ارشد که تنها یک هفته پس از انتصاب به این سمت هدف قرار گرفت، ابوالقاسم بابائیان، رئیس دفتر نظامی رهبر جمهوری اسلامی، بود که ۱۷ اسفند کشته شد. بابائیان پس از کشته شدن محمد شیرازی در ۹ اسفند به این سمت منصوب شده بود.

ارتش اسرائیل می‌گوید آقای بابائیان پس از کشته شدن علی شادمانی در جنگ ۱۲ روزه به عنوان رئیس ستاد فرماندهی قرارگاه خاتم الانبیا نیز نقش هماهنگی بین نهادهای مختلف جمهوری اسلامی برای پیشبرد عملیات علیه اسرائیل را بازی می‌کرد.

داوود علیزاده، فرمانده موقت شاخه لبنان نیروی قدس، هم در حمله ۱۲ اسفند ارتش اسرائیل در تهران کشته شد. به گفته مقامات اسرائیلی، داوود علیزاده بالاترین فرمانده جمهوری اسلامی در لبنان و مسئول فعالیت‌های ایران در این کشور بود.

داوود عسگری از فرماندهان نیروهای مسلح، بهرام حسینی مطلق رئیس اداره طرح و عملیات معاونت عملیات ستاد کل نیروهای مسلح، محسن مهدوی کلاته معاون وزیر اطلاعات، و اسدالله بادفر، رئیس بسیج ستاد کل نیروهای مسلح، از دیگر فرماندهانی بودند که در روزهای اول حملات آمریکا و اسرائیل کشته شدند.

یحیی حسینی پنجکی با نام مستعار «یحیی حمیدی»، معاون امنیت داخلی وزارت اطلاعات و مسئول میز اسرائیل در این وزارتخانه بود که او نیز در حملات ۹ اسفند کشته شد.

غلامرضا رضائیان رئیس سازمان اطلاعات فراجا نیز ۱۰ اسفند کشته شد.

نیروی هوایی اسرائیل روز ۱۵ اسفند هم با استفاده از ۵۰ جنگنده برای دومین بار ساختمان‌های واقع در بیت رهبری را به‌شدت بمباران کرد.

مقام‌های اسرائیلی می‌گویند هدف از این عملیات نابود کردن تونل‌ها و پناهگاه‌هایی بود که مقامات ارشد جمهوری اسلامی از جمله علی خامنه‌ای از آن‌ها استفاده می‌کردند.

به گفته اسرائیل، این شبکه راه‌های زیر زمینی شامل پنج کیلومتر تونل در عمق ۴۰ تا ۵۰ متری زمین بود که زیر مناطق مرکزی تهران از جمله مرکز درمانی «شوریده»، خیابان جامی و حوالی میدان حُر گسترده شده بود.

جمهوری اسلامی هنوز آمار دقیقی از تعداد فرماندهان سپاه و ارتش، مقام‌های ارشد امنیتی و اطلاعاتی را که در حملات گسترده آمریکا و اسرائیل کشته شده‌اند، اعلام نکرده است.

 

********

ویدیویی که در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده نشان می‌دهد روز پنجشنبه ۲۱اسفندماه یکی از ایست‌های بازرسی سپاه پاسداران در تهران، پس از حملات اسرائیل به ایست‌های بازرسی، به زیر یکی از پل‌های اتوبان باقری منتقل شده است. در این تصاویر، تجهیزات و نیروهای مستقر در ایست بازرسی در فضای زیرگذر دیده می‌شوند.

ویدیویی که در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده نشان می‌دهد روز پنجشنبه ۲۱اسفندماه یکی از ایست‌های بازرسی سپاه پاسداران در تهران، پس از حملات اسرائیل به ایست‌های بازرسی، به زیر یکی از پل‌های اتوبان باقری منتقل شده است.
در این تصاویر، تجهیزات و نیروهای مستقر در ایست بازرسی در فضای زیرگذر… pic.twitter.com/LVtvlKyF2P

— independentpersian (@indypersian) March 12, 2026