ناکامی تلاش قایق‌های توپدار ایران برای متوقف کردن نفتکش آمریکایی در تنگه هرمز

خبرگزاری رویترز، منابع دریایی و یک شرکت مشاوره امنیتی روز سه‌شنبه ۱۴ بهمن اعلام کردند که چند قایق توپدار ایرانی در تنگه هرمز، در شمال عمان، به یک نفتکش با پرچم آمریکا نزدیک شده‌اند.

بر اساس این گزارش، قایق‌های ایرانی به نفتکش «استنا ایمپریتیو» دستور داده‌اند موتور خود را خاموش کند و برای بازرسی آماده شود، اما این کشتی با افزایش سرعت به مسیر خود ادامه داده است.

شرکت امنیت دریایی ونگارد تک، در پیامی به مشتریان خود اعلام کرد که شش قایق توپدار ایرانی مجهز به سلاح‌های کالیبر ۵۰، هنگام ورود این نفتکش به این آبراه راهبردی به آن نزدیک شدند و از کشتی خواستند موتورهای خود را خاموش کرده و برای بازرسی آماده شود. با این حال، کشتی بر سرعت خود افزود و سپس توسط یک ناو جنگی آمریکا اسکورت شد.

گروه مدیریت ریسک دریایی «ونگارد» اعلام کرد که این نفتکش وارد آب‌های سرزمینی ایران نشده و در زمان این رویداد، یک ناو جنگی آمریکا آن را اسکورت می‌کرد. یک مقام آمریکایی نیز تأیید کرده است که این کشتی با پرچم ایالات متحده تردد می‌کرد.

پیش‌تر، سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا اعلام کرده بود که گروهی از قایق‌های مسلح تلاش کرده‌اند یک کشتی را در فاصله ۱۶ مایل دریایی در شمال عمان رهگیری کنند، بدون آن‌که نام کشتی یا هویت قایق‌ها را مشخص کند. این نهاد گفته است که رویداد یادشده در مسیر ورودی سامانه تفکیک ترافیک تنگه هرمز رخ داده و بررسی آن در جریان است.

در مقابل، خبرگزاری نیمه‌رسمی فارس به نقل از مقام‌های ایرانی، بدون نام بردن از آنان، گزارش داد که یک شناور بدون مجوزهای قانونی وارد آب‌های سرزمینی ایران شده، با هشدار مواجه شده و سپس «بدون وقوع هیچ رویداد امنیتی خاصی» منطقه را ترک کرده است.

تنگه هرمز گذرگاه اصلی صادرات نفت خام کشورهای عضو اوپک از جمله عربستان سعودی، ایران، امارات متحده عربی، کویت و عراق به‌ویژه به مقصد بازارهای آسیایی به‌شمار می‌رود.

در سال‌های ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ نیز سه کشتی در نزدیکی یا داخل این تنگه از سوی ایران توقیف شده بودند؛ اقداماتی که برخی از آن‌ها پس از توقیف نفتکش‌های مرتبط با ایران توسط آمریکا انجام شد.
آمریکا از سرنگونی پهپاد ایران در نزدیکی ناو لینکن خبر دادایران یک پهپاد به سمت ناو هواپیمابر ابراهام لینکلن شلیک کرده استدر حالی که قرار است روز جمعه ۶ فوریه (۱۷ بهمن) اولین مذاکره مستقیم میان ایران و آمریکاصورت بگیرد، نیروهای نظامی جمهوری اسلامی پهپادی را که به ناو هواپیمابر ابراهام لینکلن نزدیک  کردند. ارتش آمریکا گفته این پهپاد را سرنگون کرده است.

این رودررویی روز سه‌شنبه ۳ فوریه (۱۴ بهمن) در دریای عرب و در ۵۰۰ مایلی سواحل جنوبی ایران اتفاق افتاده است و ارتش آمریکا از این اقدام ایران با عنوان "مانور غیرضروری" به سمت کشتی امریکایی نام برده است.

سخنگوی فرماندهی نیروهای امریکا در منطقه، سنتکام در یک بیانیه گفته است: «با وجود اقداماتی که برای کاهش تنش از سوی نیروهای امریکایی در آب‌های بین‌المللی انجام شده بود اما این پهپاد به حرکت خود به سوی ناو هواپیمابر ادامه داد.»

تیم هاوکینز درباره جزییات این رویارویی گفته پهپاد ایران توسط یک جت جنگنده F35 سرنگون شد و هیچ آمریکایی آسیب ندید. 

سایت تسنیم، نزدیک به سپاه پاسداران مدعی شد که "اطلاعات پهپاد سپاه با موفقیت به مرکز منتقل شده است".

به نوشته این سایت "علت قطع ارتباط با مرکز در حال بررسی است".

تسنیم در ادامه خبر خود نوشت: « پهپاد شاهد ۱۲۹  با موفقیت تصاویر رصدی و شناسایی خود را به مرکز ارسال کرده اما پس از آن دچار قطع ارتباط شده است. با این حال چرایی این قطع ارتباط در حال بررسی است.»

سنتکام روز سه‌شنبه همچنین در بیانیه‌ دیگری اعلام کرد که نیروهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی یک نفتکش را که با پرچم و خدمه امریکایی در حال عبور از تنگه هرمز بود نیز مورد مزاحمت قرار داده است. از این نفتکش با نام Stena Imperative یاد شده است.

هاوکینز در این باره نیز گفت: «دو قایق نظامی ایرانی و یک پهپاد ایرانی با سرعت بالا به این کشتی نزدیک شدند و تهدید کردند که قصد دارند به این نفتکش حمله کرده و آن را توقیف کنند.»

به گفته هاوکینز ناوشکن موشک‌انداز یواس‌اس مک‌کال که در منطقه حضور داشته به محل این حادثه نزدیک شده و با پشتیبانی هوایی نیروی هوایی آمریکا نفتکش را اسکورت کرده است.

سخنگوی سنتکام افزود: «آزار و تهدیدهای مداوم ایران در آب‌ها و حریم هوایی بین‌المللی قابل تحمل نخواهد بود. رفتار تهاجمی و غیرضروری ایران در نزدیکی نیروهای آمریکایی، شرکای منطقه‌ای و کشتی‌های تجاری، خطر برخورد، محاسبه اشتباه و بی‌ثباتی منطقه‌ای را افزایش می‌دهد.»

در پی بالاگرفتن تنش‌ها میان ایران و آمریکا و پس از سرکوب خونین اعتراضات دی ماه در ایران، ایالات متحده چندین ناوگان از جمله ناو هواپیمابر ابراهام لینکلن را راهی منطقه کرد.

سنتکام نیز به جمهوری اسلامی هشدار داد که از تشدید تنش و ایجاد درگیری غیرضروری  پرهیز کند.