والاستریت ژورنال: رقباى ایران در حوزه خلیج فارس سعى دارند آمریکا را از حمله به تهران برحذر دارند
+5
رأی دهید
-26
در حالی که تنشها پیرامون ایران رو به افزایش است، شماری از رقبای عرب تهران در حوزه خلیج فارس به طور کم سابقهاى کوشیدهاند ایالات متحده را از هرگونه اقدام نظامی علیه ایران باز دارند.
به گزارش والاستریت ژورنال، عربستان سعودی در صدر این تلاشها قرار دارد و با بهرهگیری از کانالهای دیپلماتیک خود میکوشد واشنگتن را متقاعد سازد که مداخله مستقیم، نهتنها به مهار بحران نخواهد انجامید، بلکه میتواند توازن شکننده منطقه را بر هم زند و پیامدهایی غیرقابل پیشبینی برای امنیت انرژی و ثبات خاورمیانه بههمراه داشته باشد.
رقبای عرب ایران در آنسوی خلیج فارس، به رهبری عربستان سعودی، پس از آنکه ایالات متحده به آنان هشدار داد برای احتمال چنین حملهای آماده باشند، بهطور فعال در حال رایزنی با دولت ترامپ بودهاند تا واشنگتن را از انجام هرگونه حملهای علیه تهران بازدارند.
دولتهای عرب حوزه خلیج فارس بهطور علنی عمدتاً سکوت اختیار کردهاند، در حالی که اعتراضها در جمهوری اسلامیِ همسایه گسترش یافته است و گروههای حقوق بشری اعلام کردهاند که در جریان سرکوبهای حکومتی، هزاران نفر جان باختهاند.
اما به گفته مقامات عرب حوزه خلیج فارس، در پشت صحنه، عربستان سعودی، عمان و قطر به کاخ سفید اعلام کردهاند که هرگونه تلاش برای سرنگونی حکومت ایران، بازارهای نفت را بهشدت متلاطم خواهد کرد و در نهایت به اقتصاد ایالات متحده آسیب خواهد رساند. بیش از همه، آنان نگران پیامدهای بازگشتی و تبعات داخلی چنین اقدامی در کشورهای خود هستند.
به گفته این مقامات، دولت ترامپ هنوز بهروشنی مشخص نکرده است چه نوع اقدام نظامیای را علیه ایران در نظر دارد، اما اعلام کرده که احتمال حمله بیش از عدمِ آن است.
یک مقام کاخ سفید اعلام کرد که برای رسیدگی به وضعیت ایران، «تمام گزینهها» در اختیار رئیسجمهور ترامپ قرار دارد. این مقام افزود: «رئیسجمهور به مجموعهای گسترده از دیدگاهها در هر موضوع گوش میدهد، اما در نهایت تصمیمی را اتخاذ میکند که به تشخیص خود، بهترین است.»
دونالد ترامپ روز سهشنبه بهطور مستقیم خطاب به معترضان ایرانی فراخوان داد و از آنان خواست در برابر تلاشهای حکومت برای فرو نشاندن اعتراضات ایستادگی کنند و تصرف نهادهای دولتی را در دستور کار قرار دهند. او در شبکه اجتماعی خود، «Truth Social»، نوشت: «کمک در راه است.»
کشورهای عرب بیم آن دارند که هرگونه حمله به ایران، رفتوآمد نفتکشها در تنگه هرمز – آبراه باریکی در دهانه خلیج فارس که ایران را از همسایگان عربش جدا میکند و حدود یکپنجم محمولههای نفت جهان از آن عبور میکند – را مختل نماید.
به گفته مقامهای سعودی، مسئولان عربستان به تهران اطمینان دادهاند که در صورت بروز درگیری احتمالی، وارد آن نخواهند شد و اجازه نخواهند داد ایالات متحده از حریم هوایی این کشور برای انجام حملات استفاده کند؛ اقدامی که با هدف فاصله گرفتن از هرگونه عملیات نظامی و پیشگیری از اقدام آمریکا صورت گرفته است.
سخنگوی سفارت عربستان سعودی در واشنگتن و نیز مرکز رسانههای بینالمللی این کشور در ریاض به درخواستها برای اظهار نظر پاسخی ندادند. قطر و عمان نیز به درخواستهای مشابه، جوابی ندادند.
اما ماجد آلانصاری، سخنگوی وزارت امور خارجه قطر، روز سهشنبه به خبرنگاران گفت: «کشورش برای کمک به حلوفصل اختلافات میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی در تماس بوده است.»
به گفته مقامات آمریکایی، دونالد ترامپ هنوز تصمیم نهایی خود را درباره اقدام علیه ایران اتخاذ نکرده و در حال برگزاری نشستهایی با مشاورانش برای تعیین رویکرد خود است. این گزینهها میتواند شامل صدور دستور برای حملات نظامی به مراکز حکومتی، انجام حملات سایبری، تصویب تحریمهای جدید و تقویت فعالیت حسابهای مخالف حکومت در فضای مجازی باشد.
اعتراضات ایران که در پی تشدید بحران اقتصادی در اواخر ماه دسامبر از تهران آغاز شد و در این ماه به سراسر کشور گسترش یافته است، یکی از بزرگترین چالشهایی به شمار میرود که از زمان به قدرت رسیدن این نظام در جریان انقلاب اسلامی ۱۹۷۹، پیشِ روی آن قرار گرفته است.
گروه «فعالان حقوق بشر در ایران» روز سهشنبه اعلام کرد که با اقدام حکومت برای درهم شکستن اعتراضها، شمار جانباختگان از دو هزار نفر فراتر رفته است. تلویزیون دولتی ایران نیز روز یکشنبه تصاویری منتشر کرد که دهها پیکر کفنپوش را – ردیفشده در داخل و بیرون یک سردخانه در نزدیکی تهران – نشان میداد.
کشورهای حوزه خلیج فارس که بسیاری از آنها در سالهای اخیر از حملات ایران و متحدانش آسیب دیدهاند، همدلی چندانی با تهران ندارند. با این حال، در صورت تشدید بحران در ایران یا سقوط علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، بیش از هر چیز نگران پیامدهای اقتصادی و سیاسی آن بر کشورهای خود هستند.
به گفته تحلیلگران، عربستان سعودی بهویژه نسبت به شکنندهتر شدن فزاینده وضعیت، حساس است. به همین سبب، پادشاهی عربستان به رسانههای داخلی خود دستور داده است هم پوشش خبری و هم هرگونه حمایت از اعتراضها را محدود کنند تا از واکنش تلافیجویانه ایران جلوگیری شود.
مایکل راتنی، که در دولت بایدن بهعنوان سفیر ایالات متحده در عربستان سعودی خدمت کرده است، گفت: «آنها به هیچ شکل و صورتی دلبستگیای به حکومت ایران ندارند، اما در عین حال از بیثباتی بهشدت گریزان هستند. هنگامی که جعبه پاندورای تغییر رژیم را – چه بهصورت درونزا از داخل و چه برانگیخته از بیرون – میگشایید، حجم عظیمی از عدمقطعیت ایجاد میکنید؛ آن هم در مقطعی که این دقیقاً آخرین چیزی است که آنان خواهان آناند.»
با آنکه عربستان سعودی و دیگر کشورهای حوزه خلیج فارس با تضعیف توان نظامی و هستهای ایران مخالفتی ندارند، در صورت برکناری علی خامنهای، نگران بدیلهای احتمالی و پیامدهای ناشی از آن هستند.
راتنی افزود: «ممکن است بهجای آن، با وضعیتی همسنگ یا حتی بدتر، مانند به قدرت رسیدن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، روبهرو شوید.» این، اشارهای است به نیروی قدرتمند و تأثیرگذار در ساختار نظامی ایران.
راتنی گفت: «یا به هرجومرج، فروپاشی و منطقهای شدن قدرت میرسید.» به گفته او، میزان کنترلی که حکومت ایران اعمال میکند، دستکم برای کشورهای خلیج فارس نوعی پیشبینیپذیری فراهم میآورد. وی افزود: «وقتی آن از میان برود، اوضاع بسیار خطرناک میشود.»
رهبران عربستان سعودی از دیرباز نگران آن بودهاند که ناآرامی در منطقه بتواند جرقه اعتراضها را در داخل مرزهای خودشان بزند و توجهات را به کارنامه آنان در سرکوب معترضان معطوف کند. افزون بر این، آنان بیم دارند که بیثباتی، برنامه جاهطلبانه توسعه اقتصادی و اجتماعی این کشور، موسوم به «چشمانداز ۲۰۳۰»، را مختل سازد؛ طرحی که هدف آن تقویت گردشگری و کاستن از وابستگی پادشاهی به درآمدهای نفتی است.
یک مقام سعودی گفت: «ثبات در منطقه، اولویت نخست محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی است.»
نیل کویلیام، همکار پژوهشگر اندیشکده روابط بینالملل «چتمهاوس» در بریتانیا، گفت: «از منظر کشورهای عرب حوزه خلیج فارس، سناریوی مطلوب آن است که اعتراضها در ایران فروکش کند، گفتوگوهای داخلی به برخی اصلاحات بینجامد و مذاکرات ایالات متحده نیز به کاهش تنشها و آرامسازی کلی اوضاع کمک کند.»
به گفته مقامات عرب، امارات متحده عربی — همسایه نزدیک ایران در آنسوی تنگه هرمز — در این تلاشهای لابیگری مشارکت نداشته است.
کویلیام گفت که امارات متحده عربی عموماً، در مقایسه با عربستان، محافظهکار است و آمادگی بیشتری برای پذیرش ریسک پیامدهای بیثباتی دارد. به گفته او، ابوظبی همچنین در حوزه ژئوپولیتیک غالباً رویکردهایی متفاوت از رقیب خود در ریاض در پیش گرفته است.
عربستان سعودی سالهاست برای دستیابی به نوعی تنشزدایی دیپلماتیک با ایران تلاش کرده و در عین حال از عادیسازی روابط با اسرائیل خودداری ورزیده است. در مقابل، امارات متحده عربی بهسبب نزدیک شدن به اسرائیل و نیز به دلیل نقشآفرینیاش در منازعات سودان و یمن، خشم و انتقاد بخش گستردهای از جهان عرب و اسلام را برانگیخته است.
کویلیام گفت: «امارات عملاً رنگهای خود را بسیار نزدیک به پرچم اسرائیل برافراشته است.» او پیشبینی کرد که این موضع میتواند پایگاههای ایالات متحده در امارات متحده عربی را به هدفی برای اقدام تلافیجویانه جمهوری اسلامی، در صورت هرگونه اقدام احتمالی آمریکا، بدل کند.
وی افزود: «رژیم تهران در شرایط کنونی نمیخواهد عربستان سعودی را خشمگین کند؛ حال آنکه درباره امارات، در منطقه، تقریباً همه در این مقطع از آن کشور ناخشنودند.»
به گزارش والاستریت ژورنال، عربستان سعودی در صدر این تلاشها قرار دارد و با بهرهگیری از کانالهای دیپلماتیک خود میکوشد واشنگتن را متقاعد سازد که مداخله مستقیم، نهتنها به مهار بحران نخواهد انجامید، بلکه میتواند توازن شکننده منطقه را بر هم زند و پیامدهایی غیرقابل پیشبینی برای امنیت انرژی و ثبات خاورمیانه بههمراه داشته باشد.
رقبای عرب ایران در آنسوی خلیج فارس، به رهبری عربستان سعودی، پس از آنکه ایالات متحده به آنان هشدار داد برای احتمال چنین حملهای آماده باشند، بهطور فعال در حال رایزنی با دولت ترامپ بودهاند تا واشنگتن را از انجام هرگونه حملهای علیه تهران بازدارند.
دولتهای عرب حوزه خلیج فارس بهطور علنی عمدتاً سکوت اختیار کردهاند، در حالی که اعتراضها در جمهوری اسلامیِ همسایه گسترش یافته است و گروههای حقوق بشری اعلام کردهاند که در جریان سرکوبهای حکومتی، هزاران نفر جان باختهاند.
اما به گفته مقامات عرب حوزه خلیج فارس، در پشت صحنه، عربستان سعودی، عمان و قطر به کاخ سفید اعلام کردهاند که هرگونه تلاش برای سرنگونی حکومت ایران، بازارهای نفت را بهشدت متلاطم خواهد کرد و در نهایت به اقتصاد ایالات متحده آسیب خواهد رساند. بیش از همه، آنان نگران پیامدهای بازگشتی و تبعات داخلی چنین اقدامی در کشورهای خود هستند.
به گفته این مقامات، دولت ترامپ هنوز بهروشنی مشخص نکرده است چه نوع اقدام نظامیای را علیه ایران در نظر دارد، اما اعلام کرده که احتمال حمله بیش از عدمِ آن است.
یک مقام کاخ سفید اعلام کرد که برای رسیدگی به وضعیت ایران، «تمام گزینهها» در اختیار رئیسجمهور ترامپ قرار دارد. این مقام افزود: «رئیسجمهور به مجموعهای گسترده از دیدگاهها در هر موضوع گوش میدهد، اما در نهایت تصمیمی را اتخاذ میکند که به تشخیص خود، بهترین است.»
دونالد ترامپ روز سهشنبه بهطور مستقیم خطاب به معترضان ایرانی فراخوان داد و از آنان خواست در برابر تلاشهای حکومت برای فرو نشاندن اعتراضات ایستادگی کنند و تصرف نهادهای دولتی را در دستور کار قرار دهند. او در شبکه اجتماعی خود، «Truth Social»، نوشت: «کمک در راه است.»
کشورهای عرب بیم آن دارند که هرگونه حمله به ایران، رفتوآمد نفتکشها در تنگه هرمز – آبراه باریکی در دهانه خلیج فارس که ایران را از همسایگان عربش جدا میکند و حدود یکپنجم محمولههای نفت جهان از آن عبور میکند – را مختل نماید.
به گفته مقامهای سعودی، مسئولان عربستان به تهران اطمینان دادهاند که در صورت بروز درگیری احتمالی، وارد آن نخواهند شد و اجازه نخواهند داد ایالات متحده از حریم هوایی این کشور برای انجام حملات استفاده کند؛ اقدامی که با هدف فاصله گرفتن از هرگونه عملیات نظامی و پیشگیری از اقدام آمریکا صورت گرفته است.
سخنگوی سفارت عربستان سعودی در واشنگتن و نیز مرکز رسانههای بینالمللی این کشور در ریاض به درخواستها برای اظهار نظر پاسخی ندادند. قطر و عمان نیز به درخواستهای مشابه، جوابی ندادند.
اما ماجد آلانصاری، سخنگوی وزارت امور خارجه قطر، روز سهشنبه به خبرنگاران گفت: «کشورش برای کمک به حلوفصل اختلافات میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی در تماس بوده است.»
به گفته مقامات آمریکایی، دونالد ترامپ هنوز تصمیم نهایی خود را درباره اقدام علیه ایران اتخاذ نکرده و در حال برگزاری نشستهایی با مشاورانش برای تعیین رویکرد خود است. این گزینهها میتواند شامل صدور دستور برای حملات نظامی به مراکز حکومتی، انجام حملات سایبری، تصویب تحریمهای جدید و تقویت فعالیت حسابهای مخالف حکومت در فضای مجازی باشد.
اعتراضات ایران که در پی تشدید بحران اقتصادی در اواخر ماه دسامبر از تهران آغاز شد و در این ماه به سراسر کشور گسترش یافته است، یکی از بزرگترین چالشهایی به شمار میرود که از زمان به قدرت رسیدن این نظام در جریان انقلاب اسلامی ۱۹۷۹، پیشِ روی آن قرار گرفته است.
گروه «فعالان حقوق بشر در ایران» روز سهشنبه اعلام کرد که با اقدام حکومت برای درهم شکستن اعتراضها، شمار جانباختگان از دو هزار نفر فراتر رفته است. تلویزیون دولتی ایران نیز روز یکشنبه تصاویری منتشر کرد که دهها پیکر کفنپوش را – ردیفشده در داخل و بیرون یک سردخانه در نزدیکی تهران – نشان میداد.
کشورهای حوزه خلیج فارس که بسیاری از آنها در سالهای اخیر از حملات ایران و متحدانش آسیب دیدهاند، همدلی چندانی با تهران ندارند. با این حال، در صورت تشدید بحران در ایران یا سقوط علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، بیش از هر چیز نگران پیامدهای اقتصادی و سیاسی آن بر کشورهای خود هستند.
به گفته تحلیلگران، عربستان سعودی بهویژه نسبت به شکنندهتر شدن فزاینده وضعیت، حساس است. به همین سبب، پادشاهی عربستان به رسانههای داخلی خود دستور داده است هم پوشش خبری و هم هرگونه حمایت از اعتراضها را محدود کنند تا از واکنش تلافیجویانه ایران جلوگیری شود.
مایکل راتنی، که در دولت بایدن بهعنوان سفیر ایالات متحده در عربستان سعودی خدمت کرده است، گفت: «آنها به هیچ شکل و صورتی دلبستگیای به حکومت ایران ندارند، اما در عین حال از بیثباتی بهشدت گریزان هستند. هنگامی که جعبه پاندورای تغییر رژیم را – چه بهصورت درونزا از داخل و چه برانگیخته از بیرون – میگشایید، حجم عظیمی از عدمقطعیت ایجاد میکنید؛ آن هم در مقطعی که این دقیقاً آخرین چیزی است که آنان خواهان آناند.»
با آنکه عربستان سعودی و دیگر کشورهای حوزه خلیج فارس با تضعیف توان نظامی و هستهای ایران مخالفتی ندارند، در صورت برکناری علی خامنهای، نگران بدیلهای احتمالی و پیامدهای ناشی از آن هستند.
راتنی افزود: «ممکن است بهجای آن، با وضعیتی همسنگ یا حتی بدتر، مانند به قدرت رسیدن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، روبهرو شوید.» این، اشارهای است به نیروی قدرتمند و تأثیرگذار در ساختار نظامی ایران.
راتنی گفت: «یا به هرجومرج، فروپاشی و منطقهای شدن قدرت میرسید.» به گفته او، میزان کنترلی که حکومت ایران اعمال میکند، دستکم برای کشورهای خلیج فارس نوعی پیشبینیپذیری فراهم میآورد. وی افزود: «وقتی آن از میان برود، اوضاع بسیار خطرناک میشود.»
رهبران عربستان سعودی از دیرباز نگران آن بودهاند که ناآرامی در منطقه بتواند جرقه اعتراضها را در داخل مرزهای خودشان بزند و توجهات را به کارنامه آنان در سرکوب معترضان معطوف کند. افزون بر این، آنان بیم دارند که بیثباتی، برنامه جاهطلبانه توسعه اقتصادی و اجتماعی این کشور، موسوم به «چشمانداز ۲۰۳۰»، را مختل سازد؛ طرحی که هدف آن تقویت گردشگری و کاستن از وابستگی پادشاهی به درآمدهای نفتی است.
یک مقام سعودی گفت: «ثبات در منطقه، اولویت نخست محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی است.»
نیل کویلیام، همکار پژوهشگر اندیشکده روابط بینالملل «چتمهاوس» در بریتانیا، گفت: «از منظر کشورهای عرب حوزه خلیج فارس، سناریوی مطلوب آن است که اعتراضها در ایران فروکش کند، گفتوگوهای داخلی به برخی اصلاحات بینجامد و مذاکرات ایالات متحده نیز به کاهش تنشها و آرامسازی کلی اوضاع کمک کند.»
به گفته مقامات عرب، امارات متحده عربی — همسایه نزدیک ایران در آنسوی تنگه هرمز — در این تلاشهای لابیگری مشارکت نداشته است.
کویلیام گفت که امارات متحده عربی عموماً، در مقایسه با عربستان، محافظهکار است و آمادگی بیشتری برای پذیرش ریسک پیامدهای بیثباتی دارد. به گفته او، ابوظبی همچنین در حوزه ژئوپولیتیک غالباً رویکردهایی متفاوت از رقیب خود در ریاض در پیش گرفته است.
عربستان سعودی سالهاست برای دستیابی به نوعی تنشزدایی دیپلماتیک با ایران تلاش کرده و در عین حال از عادیسازی روابط با اسرائیل خودداری ورزیده است. در مقابل، امارات متحده عربی بهسبب نزدیک شدن به اسرائیل و نیز به دلیل نقشآفرینیاش در منازعات سودان و یمن، خشم و انتقاد بخش گستردهای از جهان عرب و اسلام را برانگیخته است.
کویلیام گفت: «امارات عملاً رنگهای خود را بسیار نزدیک به پرچم اسرائیل برافراشته است.» او پیشبینی کرد که این موضع میتواند پایگاههای ایالات متحده در امارات متحده عربی را به هدفی برای اقدام تلافیجویانه جمهوری اسلامی، در صورت هرگونه اقدام احتمالی آمریکا، بدل کند.
وی افزود: «رژیم تهران در شرایط کنونی نمیخواهد عربستان سعودی را خشمگین کند؛ حال آنکه درباره امارات، در منطقه، تقریباً همه در این مقطع از آن کشور ناخشنودند.»
۵۹
hamidesabz - لندن، انگلستان
کاملا واضخ است که هیچکدام از رقبای منطقه ایی نمی خواهند این شیر منطقه افتاده در بستر مرگ! از غده سرطانی جمهوری اسلامی رهایی پیدا کند و جایگاه واقعی خود را در منطقه و عرصه بین المللی بازیابد!
0
2
پنجشنبه ۲۵ دی ۱۴۰۴ - ۱۱:۲۹