از «پیمان کوروش» تا بازگشت به بازارهای نفت؛ نقشه راه رضا پهلوی برای ایرانِ پس از جمهوری اسلامی

یورونیوز: رضا پهلوی فرزند آخرین شاه ایران در گفت‌وگو با وال استریت ژورنال به برنامه‌اش برای دوره انتقال از جمهوری اسلامی و سیاست خارجی‌اش پرداخته است. او تاکید کرده «انقلاب کنونی ایران» ریشه در جنبش «زن، زندگی، آزادی» دارد. این درحالیست که اعتراضات در ایران وارد دهمین روز خود شده و بر خشونت‌ها افزوده شده است.

رضا پهلوی در این مصاحبه‌ تفصیلی با روزنامه وال استریت ژورنال (WSJ)، ضمن تبیین استراتژی خود برای عبور از جمهوری اسلامی، بر لزوم اتحاد حول اصول سکولار دموکراتیک تاکید کرد. او در این گفتگو، نقش خود را نه به عنوان یک مدعی قدرت، بلکه به عنوان «پلی» برای رسیدن به یک نظام مردم‌سالار توصیف کرد.

در شرایطی که این روزها در تظاهرات اعتراضی در گوشه و کنار ایران شعارهایی در حمایت از رژیم پهلوی و استقبال از بازگشت پهلوی‌ها در قدرت به گوش می‌رسد، رضا پهلوی، فرزند شاه ایران نیز فعال‌تر از گذشته شده است.

او در این گفت‌وگو تلاش کرد به طبقه متوسط و تکنوکرات‌های داخل ایران این پیام را بدهد که تغییر نظام، به معنای هرج‌ومرج اقتصادی نیست، بلکه مسیری برای پیوستن به اقتصاد جهانی است.
رضا پهلوی در کنار مادرش فرح پهلوی«جلوی اسب گاری نبندیم»
پهلوی در پاسخ به پرسشی درباره احتمال بازگشت پادشاهی، تاکید کرد که پرداختن به فرم نهایی حکومت در مقطع فعلی، مصداق «گذاشتن گاری جلوی اسب» است.

او اعلام کرد که تنها تمرکز او در حال حاضر، اطمینان از یک گذار دموکراتیک موفق است و فرآیند قانون اساسی در آینده، تعیین‌کننده نوع سیستم (پادشاهی یا جمهوری) خواهد بود.
تاکید بر آزادسازی ۱۰۰ میلیارد دلار دارایی‌های بلوکه شده ایران
رضا پهلوی بر آزادسازی دارایی‌های بلوکه شده ایران تاکید کرد و افزود:‌«در رایزنی با دولت‌های غربی، طرحی را برای انتقال مستقیم این منابع که بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار تخمین زده می‌شود به یک «صندوق نوسازی زیرساخت‌ها» تدوین کرده است. به گفته او، اولویت فوری این برنامه جلب همکاری غول‌های تکنولوژی بین‌المللی برای مهار بحران‌های فلج‌کننده در بخش آب، برق و انرژی است تا ثبات و رضایت عمومی در کوتاه‌ترین زمان ممکن بازگردد.
پایان سلطه نظامیان بر اقتصاد ایران
در بخش دیگری از این مصاحبه، آقای پهلوی خواهان برچیده شدن سلطه نظامیان بر اقتصاد ایران شد. او راهکار خود را بر پایه شفافیت اجباری و واگذاری هلدینگ‌های وابسته به نهادهای نظامی به بخش خصوصی واقعی یا نظارت مستقیم دیوان محاسبات استوار کرد. او همچنین از جامعه جهانی خواست تا با انسداد کامل شبکه‌های صرافی غیرمجاز و شریان‌های پولشویی در کشورهای همسایه، قدرت مالی نظام برای تأمین هزینه‌های سرکوب داخلی و فعالیت‌های نیابتی را به طور کامل فلج کنند.
«انقلاب کنونی ایران» ریشه در جنبش «زن، زندگی، آزادی» دارد
شاهزاده رضا پهلوی در بخشی از این گفت‌وگو با اشاره به نقش محوری زنان، تاکید کرد که «انقلاب کنونی ایران» ریشه در جنبش «زن، زندگی، آزادی» دارد و موتور محرک تغییرات سیاسی است. او حضور زنان را یک «پیش‌شرط برای توسعه اقتصادی» دانست و خاطرنشان کرد که لغو قوانین تبعیض‌آمیز و تامین برابری حقوقی، نخستین گام ضروری برای آزادسازی پتانسیل عظیم نیروی کار و خلاقیت در ایرانِ پس از جمهوری اسلامی خواهد بود.
نقشه راه پس از سقوط
او طرح مشخصی را برای فردای پس از فروپاشی نظام کنونی ارائه داد که شامل دو گام اساسی است. نخست تشکیل دولت انتقالی که برای مدیریت امور جاری و حیاتی کشور در دوره حساس پس از تغییر در نظر گرفته شده است. دومین نکته تشکیل مجلس مؤسسان است. تشکیل مجلسی برای تدوین قانون اساسی جدید، تعیین سیستم حکومتی و نهایی کردن جدایی دین از دولت. به گفته او، ملت ایران به دلیل تجربه دیکتاتوری مذهبی، امروز بیش از هر زمان دیگری برای یک سیستم دموکراتیک سکولار آماده است.
محمدرضا شاه پهلوی در کنار همسرش فرح پهلویاصول سه‌گانه پهلوی برای متحد کردن نیروهای سیاسی ایران
رضا پهلوی در این گفت‌وگو برای پیوند دادن نیروهای مختلف سیاسی از چپ تا راست، سه اصل بنیادین را به عنوان «محور اتحاد» معرفی کرده است؛ «حفظ تمامیت ارضی ایران، جدایی مطلق دین از سیاست و برابری حقوقی و آزادی‌های فردی.»

به باور آقای پهلوی «این سه اصل، پیش‌شرط‌های غیرقابل‌تغییر برای تحقق دموکراسی در ایران آینده هستند.»
تاکید پهلوی برای جلوگیری از تکرار اشتباهات سال ۱۳۵۷
در بخشی از این گفتگو، آقای پهلوی با اشاره به مدل انتقال قدرت در اسپانیا توسط «خوآن کارلوس»، نقش خود را متفاوت ارزیابی کرد. او تصریح کرد که قصد دارد برای خدمت به فرآیند دموکراسی، از گروه‌بندی‌های سیاسی فاصله بگیرد. او خود را نه یک «نامزد قدرت»، بلکه «پلی» نامید که وظیفه‌اش نظارت بر عبور ایمن ملت به مقصد دموکراسی و جلوگیری از تکرار اشتباهات سال ۱۳۵۷ است.
فرح پهلوی در کنار فرزند رضا پهلویتولید ۶ میلیون بشکه نفت در روز
این چهره سیاسی در ادامه بر ضرورت بازگشت ایران به «وضعیت عادی» در عرصه بین‌المللی تاکید و از برنامه‌اش برای رسیدن به سقف تولید ۶ میلیون بشکه نفت در روز طی سه سال خبر داد. او تحقق این جهش اقتصادی را در گرو تنش‌زدایی کامل، از جمله پیوستن به پیمان‌های منطقه‌ای همچون «پیمان ابراهیم» دانست و تصریح کرد که ایران آینده هیچ دشمنی ذاتی با کشورهای منطقه نخواهد داشت؛ رویکردی که به باور او می‌تواند سیل سرمایه‌گذاری را از کشورهای حوزه خلیج فارس به سوی ایران روانه کند.
تولد «پیمان کوروش»
خبرنگار وال‌استریت ژورنال در بخشی از گزارش پرسش‌هایی درباره سیاست خارجی او مطرح می‌کند.

آقای پهلوی چشم‌انداز نوینی از جایگاه ایران در منطقه ارائه داد. او در پاسخ به پرسش خبرنگار درباره «پیمان ابراهیم»، اعلام کرد که ایرانِ پس از جمهوری اسلامی، این توافق را به «پیمان کوروش» (Cyrus Accord) ارتقا خواهد داد.
رضا پهلویبه باور او «این تغییر نام نمادین، نشان‌دهنده بازگشت ایران به نقش تاریخی خود به عنوان پیام‌آور صلح و همکاری در خاورمیانه و برقراری روابط دوستانه با تمامی همسایگان، از جمله اسرائیل، خواهد بود.

پیمان ابراهیم، توافقی تاریخی برای عادی‌سازی روابط دیپلماتیک، اقتصادی و امنیتی میان اسرائیل و چند کشور عربی از جمله امارات و بحرین است که با هدف ایجاد ثبات و صلح پایدار در خاورمیانه در سپتامبر ۲۰۲۰ (شهریور ۱۳۹۹) در کاخ سفید به امضا رسید.
حتی یک سرباز آمریکایی نباید بر خاک ایران پای بگذارد
یکی از چالش‌برانگیزترین بخش‌های مصاحبه اخیر، سؤال خبرنگار درباره احتمال خروج فیزیکی علی خامنه‌ای توسط نیروهای خارجی، مشابه ونزوئلا مطرح شد. آقای پهلوی در این گفت‌وگو به صراحت داد که «حتی یک نظامی آمریکایی نباید پا بر خاک ایران بگذارد.»
«دیپلماسی اعتصابات» به جای «دیپلماسی پهپادها»
آقای پهلوی بر این باور است که مداخله فیزیکی خارجی به جای کمک، به نفع روایت مورد نظررژیم تمام می‌شود. او به جای «دیپلماسی پهپادها»، بر «دیپلماسی اعتصابات» تاکید کرد و گفت اگر غرب می‌خواهد کاری کند، باید مسیرهای مالی سپاه در بنادر کوچک و بازارهای غیررسمی را مسدود کند تا پول نقد برای پرداخت حقوق نیروهای سرکوب تمام شود.

رضا پهلوی درباره نیروهای نظامی نیز بر این باور است که فلج شدن از درون سیستم نظامی روی می‌دهد.

او مدعی شد که طبق گزارش‌های دریافتی‌اش، نرخ «ترک خدمت» در رده‌های پایین و میانی نیروهای مسلح به شدت افزایش یافته است. آقای پهلوی خطاب به نیروهای نظامی در ایران گفت: «شما گروگان این نظام هستید، نه ستون آن.» او تاکید کرد که در «شورای گذار»، طرحی برای عفو عمومی مشروط (برای کسانی که دستشان به خون آلوده نیست) نهایی شده تا انگیزه ریزش در بدنه نظامی را تقویت کند.
رضا پهلویپهلوی: ایران سوریه نخواهد شد
خبرنگار وال استریت ژورنال در بخشی از این گفت‌وگوی مفصل درباره خطر سوریه ای شدن ایران و وقوع جنگ داخلی پرسید. رضا پهلوی به وجود یک «نقشه راه فنی» اشاره کرد که توسط کارشناسان در تبعید تهیه شده است. این نقشه بر حفظ نهادهای اداری و خدماتی (مانند وزارتخانه‌های بهداشت، آموزش و نیرو) تاکید دارد تا پس از سقوط هسته سخت سیاسی، کشور دچار هرج و مرج نشود.

او مدعی شد که مردم دیگر به دنبال بحث‌های ایدئولوژیک نیستند، بلکه به دنبال بازگشت «عقلانیت اقتصادی» هستند و او خود را نماد این بازگشت می‌بیند.
رضاپهلوینگرانی‌ها درباره انتقام‌جویی‌های پس از تغییر نظام
او در بخشی از مصاحبه در پاسخ به نگرانی‌ها درباره انتقام‌جویی‌های پس از تغییر نظام، بر مفهوم «عدالت، نه انتقام» تاکید کرد. او اشاره کرد که برای حفظ انسجام ملی، فرآیند رسیدگی به جنایات باید در دادگاه‌های صالح و طبق استانداردهای بین‌المللی باشد، اما هم‌زمان تاکید کرد که «بخشش» به معنای «فراموشی» نیست.
تلاش برای بازگرداندن ایرانیان متخصص
در نهایت، رضا پهلوی کلید بازسازی ایران را در بازگشت سرمایه‌های انسانی و تخصص ایرانیان خارج از کشور جستجو کرد. او با فراخواندن متخصصان ایرانی در مراکز علمی و مالی معتبر جهان نظیر سیلیکون‌ولی و وال‌استریت، وعده داد که استقلال قوه قضائیه و حاکمیت قانون، ستون اصلی ساختار پیشنهادی او برای تضمین امنیت سرمایه‌گذاری باشد. او تاکید کرد که با برقراری این تضمین‌های حقوقی، ایران بار دیگر به مقصد اصلی نخبگان و سرمایه‌گذاران بین‌المللی بدل خواهد شد.