فرزندان سفارت جمهوری اسلامی؛ آن‌ها که مبلغان اعدام و شاهزادگان لاکچری در فضای مجازی‌اند

عطا محامد - ایران وایر

این گزارش درباره برخی از فرزندان سفرای جمهوری اسلامی ایران است که در سال‌های اخیر جنجال‌آفرین و خبرساز شدند و برخی از آن‌ها به نفرت پراکنی شهرت پیدا کرده‌اند.

***

«اگر این‌ها تو صحنه به درک واصل می‌شدند، هزینه‌اش برای نظامی خیلی کمتر از این بود و هست تا این‌که شما بخواید دونه‌دونه اینا رو اعدام بکنید، هر کدومش میشه پرونده فشار روی جمهوری اسلامی. با هر منطقی با هر زاویه دیدی نگاه کنی درست این بود که در یک اقدام قاطع و نشان دادن مشت آهنین، اینا رو در صحنه محو می‌کردید. 

الان میگن ۳هزار و خورده‌ای کلِ کشته‌ها بود، اگر این می‌شد ۵هزار، هزینه‌اش برای ما کمتر بود تا این‌که حالا بخوای دونه‌دونه امروز این رو اعدام کنی، فردا اون رو اعدام کنی.» 

این تشویق به حذف فیزیکی مردم، نه از زبان یک دشمن خارجی، بلکه از زبان کسی است که در خانواده‌ای دیپلماتیک و در بستر رانت‌های اطلاعاتی و سیاسی رشد کرده است. 

این سخنان «احمد قدیری ابیانه»، پرده از شکافی هولناک برمی‌دارد که سال‌هاست میان مردم و برج‌عاج‌نشینان حکومتی دهان باز کرده است. در میان آقازاده‌های نظام، دیپلمات‌زاده‌ها جایگاه عجیب‌تری دارند. 

از یک سو، آن‌ها در سال‌های گذشته به‌واسطه پول و قدرت آن‌قدر از زندگی‌های مردم فاصله گرفته‌اند که برایشان نبودن مردم هیچ اهمیتی ندارد. از سوی دیگر، برخی‌شان مانند «ساشا سبحانی» با نمایش ثروت خود به تحقیر مردمی می‌پردازند که این نظام سیاسی به آن‌ها حق داشتن یک زندگی معمولی را نیز نداد. 
آقازاده‌ای در خدمت ارعاباحمد، فرزند «محمدحسن قدیری‌ابیانه»، سفیر پیشین ایران در استرالیا است. برخلاف پدرش که سال‌هاست اظهاراتش بخشی از جریان اصول گرایی را نمایندگی می‌کند، احمد به‌تازگی مطرح شده است
احمد قدیری‌ابیانه، خود را دانش‌آموخته حقوق بین‌الملل معرفی می‌کند و چهار کتاب از جمله «تکنیک‌های عملیات روانی در حوزه رسانه و خبر» نوشته است. اما وی به نوشته‌های دانشگاهی خود مشهور نیست، بلکه به اظهارات جنجالی‌اش در حوزه‌هایی نظیر دست‌یابی به سلاح هسته‌ای، جنگ شهری و تقابل با یهودیان مشهور شده است. او ۳ماه نیز به‌دلیل انتقاد از «علی لاریجانی» در اواخر دهه ۱۳۹۰ در بازداشت بود و آن را از افتخارات خود می‌داند. 

احمد، فرزند «محمدحسن قدیری‌ابیانه»، سفیر پیشین ایران در استرالیا است. برخلاف پدرش که سال‌هاست اظهاراتش بخشی از جریان اصول گرایی را نمایندگی می‌کند، احمد به‌تازگی مطرح شده است. به‌ویژه پس از آن که در شبکه اجتماعی «ایکس» صراحتا از تلاش جمهوری اسلامی برای دست‌یابی به سلاح هسته‌ای سخن گفت.

 وی با تقدیر از همکاری‌های نظامی و سیاسی روسیه، این موضوع را «حق مسلم» ایران توصیف کرد. این اظهارات در حالی مطرح شد که روایت رسمی حاکمیت در دهه‌های گذشته، با استناد به فتوای مذهبی، همواره هرگونه تلاش برای تولید سلاح هسته‌ای را نفی کرده بودند. او همچنین در یک مناظره‌ هرگونه عقب‌نشینی در حوزه صنعت هسته‌ای را «سلاخی کردن» این توانمندی نامیده بود. 

اظهارنظر جنجالی دیگر وی انتشار پستی درباره مراسم «حنوکا» یهودیان در سیدنی استرالیا است، که در آن این آیین را «مناسک شیطانی محافل ماسونی» خوانده بود، آن‌هم درست پیش از حمله‌ای که به یک مرکز یهودی در آن شهر انجام شد. اگرچه سندی مبنی بر ارتباط مستقیم میان این پست و عاملان حمله ارایه نشده، اما هم‌زمانی این ادبیات تهاجمی با وقایع فیزیکی، حساسیت رسانه‌های بین‌المللی را به‌دست داشتن ایران در این اقدام را برانگیخته بود. 

آن‌چه احمد در رابطه با کشتار معترضان می‌گوید بُعد جدیدی از انسان‌زدایی است که وی پیش‌تر در جریان اعتراضات۱۴۰۱ انجام داده بود. او آن زمان معترضان خیابانی را نه منتقد، بلکه «پیاده‌نظام» و ابزار ارگانیکِ «سازمان فتنه» و جنگ ترکیبی دشمن خواند که کارکردی جز ویرانی ندارند. در تندترین لایه‌ این دیگری‌سازی، او زنان معترض به حجاب اجباری را به «شبکه فحشای خیابانی» و ماموران پروژه «بی‌لباسی» تبدیل کرد و با صراحت، خواستار «جمع شدن بساط» آن‌ها برای مهار براندازی می‌شود. 

مانند پسر، پدر او نیز در هجمه به مردم در سال‌های گذشته یدی طولانی داشته و حتی اخیرا، همزمان با اعتراضات مردم، «محمدحسن قدیری‌ابیانه»، گفته‌ بود مردم معترض در خیابان «پرتوقع» هستند. او تاکید می‌کند: «مردم ایران حق ندارند خودشان را با اعراب مقایسه کنند. اعراب حق دارند بهتر زندگی کنند؛ ما هم نمی‌توانیم با جمعیت بالای کشور، پول نفت را به همه به اندازه آن‌ها بدهیم.»
تقاطع رانت، قمار و دیپلماسی محمدرضا سبحانی» که در فضای مجازی با نام ساشا سبحانی شناخته می‌شود«محمدرضا سبحانی» که در فضای مجازی با نام ساشا سبحانی شناخته می‌شود، یکی از موضوعات جنجالی فضای مجازی است. او فرزند «احمد سبحانی»، دیپلمات ارشد و سفیر پیشین ایران در مکزیک و ونزوئلا است. احمد در کارنامه خود چندبار سفیر نمونه و مدیر نمونه بوده است با این حال در مورد پسرش می‌گوید: «از نظر روش و منش زندگی و عقاید متفاوت بوده و همه تلاش من برای هدایت وی ناموفق بوده و ارتباط ما با هم به کلی قطع شده و لذا وی مسوول عملکرد خودش می‌باشد که مورد تایید و حمایت من نیست.» 

ساشا که دوران نوجوانی خود را در ونزوئلا سپری کرده و در رشته مدیریت بازرگانی از دانشگاهی در کاراکاس فارغ‌التحصیل شده است، شهرت خود را نه از تخصص دانشگاهی، بلکه از طریق اقدامات متعددی مانند مشارکت در قمار، پول‌شویی و حتی قاچاق انسان به‌دست آورده است. پیشینه سیاسی پدر و بهره‌مندی از رانت‌های گوناگون برای تامین سرمایه این فعالیت‌ها، او را از یک چهره مجازی معمولی به یک موضوع امنیتی و حقوقی با ابعاد بین‌المللی تبدیل کرده است.

سال ۹۱ بود که اولین ورود ساشا به رسانه‌ها جنجالی بود. نام او در یک پرونده قتل که در مهمانی‌ای در خانه او اتفاق افتاده بود مطرح شد. هرچند او در نهایت از اتهامات مربوط به آن پرونده تبرئه و آزاد شد، اما همین کافی بود که توجه رسانه‌ای را به خود جلب کند. او بعدتر با مقامات مختلف نظام از جمله «محمدجواد ظریف» نیز عکس گرفت اما مسیر زندگی وی با گسترش نفوذ اینستاگرامی‌اش به سمت نمایش مدام ثروت، خودروهای لوکس و سفرهای خصوصی رفت. 

 این فعالیت‌ها با واکنش‌های برخی از کاربران مواجه شده و کارزارهای متعددی، علیه او با تمرکز بر اتهاماتی چون ترویج خشونت کلامی، سوءرفتار علیه زنان و بهره‌کشی از پلتفرم‌های اجتماعی برای مقاصد غیراخلاقی شکل گرفته است. با این حال او بخشی از هجمه‌ها به خود را سیاسی می‌داند و تهدید کرده فساد جمهوری اسلامی را برملا خواهد کرد و به مسوولان هشدار داده که از تخلفات فرزندان‌شان خواهد گفت، هشدارهایی که بعد از گذشت سال‌ها عملی نشده است. 

هسته اصلی اتهامات حقوقی علیه ساشا به فعالیت او در حوزه سایت‌های شرط‌بندی و قمار غیرقانونی آنلاین مربوط می‌شود. اما پس از آن‌که روزنامه‌ای در اسپانیا در سال ۲۰۲۱ از مشارکت وی در قاچاق انسان نیز خبر داد، «کاظم غریب‌آبادی»، که آن زمان  معاون امور بین‌الملل قوه قضاییه بود در نامه‌ای به سرپرست وزارت امور خارجه، خواستار پیگیری ویژه استرداد ساشا از اسپانیا به ایران شد. 

با این حال به نظر می‌رسد که موانعی در استرداد وی به ایران وجود دارد از جمله فقدان معاهده رسمی استرداد مجرمین میان ایران و اسپانیا و همچنین ادعاهای وی مبنی بر احتمال برخورد سیاسی در صورت بازگشت، روند انتقال او را با موانع جدی روبه‌رو کرده است. در همین حال و با گسترش اعتراضات ضد حکومتی در دی‌ماه، کارزارهای مدنی جدید در اروپا برای لغو اقامت وی در اسپانیا منتشر شده است که نشان‌دهنده تداوم فشارهای غیرحاکمیتی بر اوست. 
آقازادگی، تردید و شکافخبر ازدواج «امیرمحسن مرادیان» فرزند «مرتضی مرادیان» سفیر ایران در دانمارک با «آناشید حسینی» اینفلوئنسر اینستاگرامی خبرساز شد. این زوج دو سال بعد از هم طلاق گرفتند اما مراسم مجلل آن‌ها که در آن «عباس عراقچی»، وزیر خارجه کنونی، هم دعوت شده بود جنجال بسیاری آفرید
با افت ارزش پول ملی در دی ماه ۱۴۰۴ و گرانی لجام‌گسیخته پدید آمده، برخی از مقامات جمهوری اسلامی برای مردمی‌نمایی، از لزوم بازگشت فرزندان مسوولان به کشور سخن گفتند؛ از جمله «عبدالوحید فیاضی»، نماینده مجلس، در ۱۶ دی‌ماه صراحتا  گفت: «حاکمیت جمهوری اسلامی با دولت آمریکا مشکل دارد. بنابراین کسانی که در بدنه حاکمیت قرار دارند و تصمیم‌گر، تصمیم‌ساز، راهبردساز و کارگزار اصلی هستند، اگر شنیدید فرزندان‌شان در آمریکا حضور دارند حتما به مواضع‌شان شک کنید و اگر کسی به این دست از مسوولان شک نکند، سرشار از بلاهت است.»

پس از کشتار ۱۸ و ۱۹دی‌ماه و همزمان با تشکیل کمپین‌های گسترده ایرانیان خارج از کشور برای اخراج فرزندان مقامات، به یک چالش امنیتی-اجتماعی بدل شد؛ تا جایی که «فتح‌الله توسلی»، دیگر نماینده مجلس، با هم‌صدایی با این فشارها، پرسش مردم درباره منشا دلارهای این آقازاده‌ها را حق قانونی دانست و رسما از اخراج آن‌ها توسط کشورهای غربی و بازگشت‌شان به دامن وطن استقبال کرد.

اما در مجلس کسانی مانند «عباس گودرزی»، سخنگوی هیات‌رییسه، نیز بودند که با قرار گرفتن در موضع دفاعی، طرح این موضوع را نقشه دشمن برای ایجاد تردید و ناامیدی در دل مردم خواند. او گفت: «بنده به‌عنوان کسی که از نزدیک ارتباط دارم می‌گویم این‌ها در اقلیت هستند؛ اکثریت این چنین نیست.» او تاکید می‌کند: « در کشور کم نداریم مسوولینی که فرزندان‌شان در کنار مردم و شبیه مردم زندگی می‌کنند و حتی حاضرند در شرایط سختی که برای کشور پیش می‌آید جان‌فشانی کنند»

اما موضوع حضور فرزندان مسوولان در خارج کشور جدید نیست، حتی سال ۹۷ کمپین «فرزندت کجاست؟» برای فرزندان مسوولان به راه افتاده بود. آن زمان نام برخی از فرزندان نظام که در خارج از کشور زندگی می‌کردند مطرح شد و البته بسیاری از مقامات نیز سکوت کردند. اما فرزندان بسیاری از مسوولانی که به این کمپین پیوستند در خارج از کشور بودند. برای نمونه «رضا اردکانیان» وزیر نیرو در یک مصاحبه در باره همین کمپین گفت که یک دختر و یک پسر دارد و هر دو خارج از ایران هستند. 

همزمان با این کمپین، خبر ازدواج «امیرمحسن مرادیان» فرزند «مرتضی مرادیان» سفیر ایران در دانمارک با «آناشید حسینی» اینفلوئنسر اینستاگرامی خبرساز شد. 

ازدواج آن‌ها با جنجال بسیاری همراه شد. آن روزها «مهدی صدرالساداتی» از معمم‌های جنجالی قم که داماد «محمدرضا مدرسی‌یزدی»، از اعضای شورای نگهبان است، با انتشار تصاویری از مراسم ازدواج این زوج، آن را نمودی از تجمل و اشرافی‌گری خوانده و نسبت به آن اعتراض کرده و خواستار توضیح سفیر در این‌باره شده بود. امیرمحسن به این گفته‌ها پاسخ داد اما این گفت‌وگوی تند باعث شد که سفیر از مدرسی‌یزدی برای پایان مشاجره وساطت بخواهد. 

این زوج دو سال بعد از هم طلاق گرفتند اما مراسم مجلل آن‌ها که در آن «عباس عراقچی»، وزیر خارجه کنونی، هم دعوت شده بود جنجال بسیاری آفرید. آن زمان این ازدواج مجلل که در «تالار دانیال» در شهرک غرب تهران برگزار شده بود باعث شد که توجه‌ رسانه‌ای به دو مساله جلب شود، یکی امکانات مادی‌ای که در میان سفرا وجود دارد و دیگری پدیداری یک سبک جدید در زندگی جمهوری اسلامی.

 نمود این سبک جدید در حسینی دیده می‌شد، او آن زمان به‌عنوان یک حجاب استایلیست فعالیت می‌کرد، اما بعد طلاق حجاب اجباری را از سر گشود.  همچنین امیرمحسن نیز به چهره‌ای اینستاگرامی بدل شد. او درباره روانشناسی و خودشناسی سخن می‌گوید و تولید محتوی می‌کند.