افول پرچم رسمی جمهوری اسلامی و صعود پرچم شیر و خورشید ایران در بازارهای جهانی

ایندیپندنت فارسی: در بازارهای جهانی و فروشگاه‌های تخصصی فروش پرچم در خارج از کشور، یک جابه‌جایی معنادار در حال رخ دادن است؛ جایی که پرچم شیر و خورشید ایران به‌تدریج در حال جایگزین شدن با پرچم رسمی جمهوری اسلامی است. افزایش تقاضای ایرانیان برای این نماد تاریخی، هم در تظاهرات و هم در فضاهای شخصی و کاری، باعث شده عرضه‌کنندگان بین‌المللی مسیر خود را با این تغییر سلیقه و هویت‌خواهی تازه هماهنگ کنند.

در سال‌های اخیر، تمایل ایرانیان خارج از کشور به خرید و استفاده از اقلام ملی–میهنی، به‌ویژه پرچم شیر و خورشید و پوشاک و زیورآلاتی با این نشان، به‌طور محسوسی افزایش یافته است. این گرایش نه‌فقط یک انتخاب زیبایی‌شناسانه، بلکه بازتابی از هویت‌خواهی و فاصله‌گیری آگاهانه از نمادهای رسمی جمهوری اسلامی است؛ تغییری که بازار نیز به‌سرعت به آن پاسخ داده و دامنه متنوع‌تری از محصولات را عرضه کرده است.

در گذشته، در بازارهای تولید و فروش پرچم، به‌ویژه در سطح بین‌المللی، گزینه غالب، پرچم رسمی جمهوری اسلامی بود؛ اما رشد چشمگیر عرضه و تقاضای پرچم شیر و خورشید نشان می‌دهد که بخش قابل توجهی از ایرانیان مهاجر ترجیح می‌دهند از این نماد تاریخی استفاده کنند.

حضور گسترده این پرچم در موج‌های اعتراضی، راهپیمایی‌ها و تجمعات سیاسی در شهرهای مختلف جهان و همچنین نصب آن در محل کسب‌وکارهای ایرانی به‌صورت رومیزی یا دیواری، از عوامل مهم این اقبال عمومی به‌شمار می‌آید.

در کشورهایی مانند بریتانیا و ایالات متحده که استفاده از پرچم در مد و طراحی لباس امری رایج است، پوشیدن لباس‌هایی با نقش پرچم یا نمادهای ملی، امری پذیرفته‌شده و متداول به‌حساب می‌آید. این الگو اکنون در میان ایرانیان خارج از کشور نیز در حال گسترش است؛ از پوشاک با تزئینات نشان شیر و خورشید گرفته تا جواهرات و زیورآلاتی که این نماد را به‌شکلی ظریف و معاصر بازآفرینی می‌کنند.

در داخل ایران اما شرایط متفاوت است. تولید پرچم شیر و خورشید و اقلام مرتبط با آن امکان عرضه آزادانه در شبکه‌های رسمی فروش در مغازه ها یا فروشگاه های آنلاین را ندارد و مانند بسیاری از اقلام ممنوعه، عمدتا در کارگاه‌های خانگی یا زیرزمینی و در تیراژ محدود تولید و توزیع می‌شود. این محدودیت‌ها سبب شده که بخش عمده پاسخ به تقاضا، از بیرون مرزها تأمین شود. با این حال در رویدادهای دی و بهمن ۱۴۰۴ و انقلاب ملی ایران تعداد بالا و چشمگیر پرچم‌های شیر و خورشید در دست معترضان نشان داد کم نیستند ایرانیانی که این پرچم را از راه های مختلف تهیه و در خانه های خود نگهداری و در مناسبت‌های ویژه فرهنگی یا اعتراضات سیاسی آن را حمل می‌کنند.

در حال حاضر، بسیاری از فروشندگان در شبکه های جهانی فروش آنلاین مانند آمازون با تکیه بر تولیدکنندگان مستقر در چین یا کشورهای همسایه مانند ترکیه، اقلام تبلیغاتی یا محصولات نفیس مرتبط با نشان شیر و خورشید را تهیه و عرضه می‌کنند. این کالاها نه‌تنها در شبکه‌های فروش بین‌المللی، بلکه حتی در فروشگاه‌های آنلاین داخل ترکیه مانند «ترندیول» نیز در دسترس قرار گرفته‌اند. نتیجه، بازاری است با گزینه‌های متنوع‌تر، کیفیت‌های متفاوت و انتخاب‌های گسترده‌تر برای خریدارانی که به دنبال بیان هویت ایرانی خود در قالب نمادهای تاریخی و ملی هستند.

مجموعه این تحولات نشان می‌دهد که بازار، هم‌پای تغییرات اجتماعی و سیاسی، در حال بازتعریف نمادهای ایرانی در خارج از کشور است؛ بازتعریفی که شیر و خورشید را از حاشیه به مرکز انتخاب‌های فرهنگی و بصری ایرانیان مهاجر آورده است.