کوپنیست، یعنی کمونیست!

 عصر ایران؛ مهرداد خدیر- اعلام بازگشت کوپن با اصطلاح جدید «کالا‌برگ الکترونیک» با هدف توزیع عادلانه کالاها و یارانه‌ها و جلوگیری از قاچاق اقلام اساسی اگرچه موضوعی کاملا اقتصادی است اما یادآور مخالفت‌های سیاسی منتقدان دولت میرحسین موسوی در دهه 60 هم هست تا جایی که برخی برای رییس ستاد بسیج اقتصادی در دولت وقت (بهزاد نبوی) تعبیر «کوپنیست» را به کار می بردند و می‌گفتند «کوپنیست، یعنی کمونیست» غافل از این‌که معاون او و رییس بعدی– مرحوم سیاوش سمیعی- به اقتضای شرایط جنگ این مسؤولیت را بر عهده گرفت و هیچ نسبتی با آرای سوسیالیستی نداشت و یک تکنوکرات واقعی بود. چندان که در دوره سازندگی مدیریت منطقه آزاد چابهار و بعدتر اروند را بر عهده گرفت و کاملا توسعه‌گرا و دور از عقاید سوسیالیستی بود.

نویسنده این سطور تعبیر کوپنیست معادل کمونیست را اول بار شخصا از زبان مرحوم حاج علی‌اکبر پور‌استاد (مشهور به حاج اکبر استاد) از اعضای پیشین فداییان اسلام و عضو ارشد مؤتلفه شنیدم که با مرحوم عمویم دوستی قدیمی داشت و مدتی هم نماینده تهران در مجلس شورای اسلامی هم شد.

  او در کار تجارت آهن بود و مدتی هم ریاست اتحادیه آهن را هم بر عهده داشت. در آن دوران هم البته اگرچه تجارت آهن پرسود بود اما تصویر امروز‌مان از آهن فروشان و ثروت آنان را نباید به آن دوره تسری دهیم چون داستان بسیار تفاوت کرده است.

  باری او هم در مجلس و هم در گفت‌و‌گوهای خصوصی و هم جدی و هم به طنز «کوپنیست» را معادل کمونیست به کار می‌برد و برایم جای شگفتی داشت که آدم متشرعی چون او با سوابق طولانی کار سیاسی چرا متوجه بار عقیدتی این اتهام نیست. خوب به خاطر دارم که کوپُن را هم مثل خیلی‌های کوپِن تلفظ می کرد. هنوز هم کوپِن را می‌شنویم (مثل خُبرگان و خِبرگان).

این که بعد قریب 40 سال اصول‌گرایان به توزیع کوپن رسیده‌ باشند حال آن که اسلاف‌شان کوپنیسم را برنمی‌تافتند و مغایر آزادی تجارت می‌دانستند و از ویژگی های اقتصاد سوسیالیستی و غیر اسلامی می‌دانستند از نکته‌های ظریف این روزهاست.

  شاید هم اصرار بر واژه «کالابرگ» به جای «کوپن» به سبب پرهیز از همین یادآوری تاریخی  باشد زیرا اگر قرار بر پارسی‌نویسی (‌مثل یارانه به جای سوبسید) بود برای «الکترونیک» هم باید فکری می‌کردند.

  این یادآوری هم به غنای بحث کمک می‌کند که سید محمد موسوی خویینی (خویینی‌ها) از نماد‌های جریان چپ در دهه 60 چند سال قبل در کانال تلگرامی خود به این موضوع اشاره کرد و نوشت:

«مهم‌ترین موضوعی که محل اختلاف جناح چپ و مخالفان‌شان بود موضوع واردات و توزیع آن در داخل کشور بود؛ با آغاز جنگ، زمینه مساعدی برای سوءاستفاده از کار تجارت فراهم شده‌ بود و در نتیجه بسیاری از اقشار جامعه در تامین نیازهای ضروری خود گرفتار مشکلاتی شده‌ بودند.

   دولت مهندس موسوی تصمیم گرفت برای کاهش فشار مشکلات بر مردم و نیز صرفه‌جویی در مصرف ارز، خود عهده‌دار امر واردات کالا و توزیع آن در داخل کشور شود و برای انجام این مهم، شبکه واردات و توزیع، نظام دفترچه بسیج و کوپن را سامان ‌دادند. این تصمیم دولت یکی از مهم‌ترین سرفصل‌های اختلاف‌ها بین دولتِ مورد حمایت جریان چپ و مخالفان‌شان شد، تا آنجا که گفته شد کوپنیست مساوی است با کمونیست. »

آقای خویینی‌ها البته از کسی نام نبرد اما تردید ندارم آن که گفت "کوپنیست، کمونیست است" حاج علی اکبر پور‌استاد بود؛ هم او نوبت دیگری از زبان او در دفتر میدان ولی‌عصر شنیدم «‌آخرین دیدارم با سید مجتبی نواب‌صفوی روزی بود که سید ضیاء‌الدین طباطبایی هم آنجا بود و دیگر نواب را ندیدم».
+57
رأی دهید
-0

  • قدیمی ترین ها
  • جدیدترین ها
  • بهترین ها
  • بدترین ها
  • دیدگاه خوانندگان
    ۲۷
    Esperanto - لندن، انگلستان
    نویسنده این مقاله کیه؟
    1
    3
    ‌پنجشنبه ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۱ - ۱۵:۴۵
    ۳۲
    Stopmindcontrol - سائو پائولو، برزیل
    [::Esperanto - لندن، انگلستان::]. مهرداد خدیر
    1
    3
    ‌پنجشنبه ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۱ - ۱۶:۵۴
    ۵۲
    hamid411 - لس آنجلس، ایالات متحده امریکا
    "کاملا توسعه‌گرا و دور از عقاید سوسیالیستی بود"!؟؟؟؟؟ جان!؟ سوسیالیست تو ذهن این بابا در مقابل توسعه گراست!؟ با چه اعتماد به نفسی اینا قلم به دست میگیرن؟
    3
    1
    ‌پنجشنبه ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۱ - ۱۹:۱۷
    ۹۱
    جنابِ سروان - مونرآل، کانادا
    نویسنده این مقاله میتونه همونطوری که توسطر اول نوشته مهردادخان خدیر باشه میتونه آمیرزیقنعلی خان ترتیزکی باشه میتونه گریزعلی یاهمون سیاوش یا همون ساسان یا همون کیخسرو یا همون رضاازشهرکرد یادرواقع مردقالپاق دزدوموادفروش هزارچهره باشه هاهاهاگریزعلی بیا بگوبرای چی توایران انداخته بودنت توهلفدونی؟
    5
    1
    ‌پنجشنبه ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۱ - ۱۹:۲۱
    ۲۷
    Esperanto - لندن، انگلستان
    [::Stopmindcontrol - سائو پائولو، برزیل::]. تشکر 🙏🙏
    1
    1
    جمعه ۲۳ اردیبهشت ۱۴۰۱ - ۰۸:۰۸
    نظر شما چیست؟
    جهت درج دیدگاه خود می بایست در سایت عضو شده و لوگین نمایید.