سرنوشت باورنکردنی پناه‌جویان در آلمان بر روی صحنه

پناه‌جویان در حال فرار از زادگاه خود چه احساسی دارند؟ عشق برای کسانی که هنوز با درخواست پناهندگی‌شان موافقت نشده، به چه معناست؟ نمایشنامه‌ی "پناهندگی ـ یک تک‌گویی" به این پرسش‌ها می‌پردازد.


زندگی پناهندگان در آلمان تا کنون اغلب دستمایه‌ی فیلم‌های سینمایی یا مستند را ‌می‌ساخته است. نهاد هنری "تئاتر در خدمت حقوق بشر" به تازگی نمایش سرنوشت تلخ و در عین‌حال ماجراجویانه‌ی این "فراریان اجباری" را به صحنه‌ی تئاتر کشانده است: "پناهندگی ـ یک تک‌گویی"، داستان پر فراز و نشیب زندگی سه پناه‌جو و پناهنده‌ را با ساختاری ساده و بی‌پیرایه به نمایش می‌گذارد: سه بازیگر حرفه‌ای، بیش از ۹۰ دقیقه، قصه‌های صفیه از کردستان ترکیه، فلکه از اتیوپی و علی از توگو را روی صحنه‌‌ای که از یک دیوار سفید و سه سه‌پایه‌ی نت ‌تشکیل شده، "روخوانی" می‌کنند. نواهای متاثرکننده‌ی یک ساکسیفون به این رویدادهای واقعی جان می‌بخشد و برگردان انگلیسی قصه‌ها روی دیوار سفید نقش می‌گیرد. صفیه می‌گوید: «روزها در زندان روال عادی داشت. ما را بیشتر شب‌ها شکنجه می‌کردند.»
 

ساختار نمایش و بازی نقش‌ها
 

نمایش "پناهندگی ـ یک تک‌ گویی" که از سه بخش تشکیل شده، برهه‌های زمانی زندگی صفیه در زادگاه خود، فرار فلکه از اتیوپی و تجربه‌های علی در آلمان را دربر می‌گیرد. میشاییل روف (Michael Ruf)، کارگردان این نمایشنامه‌، هنگام نگارش آن بارها با این پناهندگان مصاحبه و گفت‌وگو کرده است.
 

فرانک موزهکمپ، بازیگر آلمانی تئاتر، داستان زندگی علی را بازگو می‌کند. علی که در کودکی به فلج اطفال مبتلا شده، از سال ۲۰۰۲ در آلمان بسر می‌برد. اولین محل اقامت او که به دلیل فعالیت سیاسی ناگزیر به ترک میهن خود شده، در روستایی در نزدیکی شهری در ایالت مکلنبورگ ـ فورپمرن بوده که اهالی محل به آن "اردوگاه" می‌گفتند. فرانک موزهکمپ از زبان علی می‌گوید: «من از بچگی نمی‌توانستم بدون چوب زیر بغل راه بروم.» ولی این متقاضی پناهندگی به مدت یک سال در "اردوگاه"، بدون چوب زیر بغل و با ترس از اخراج از آلمان و بازپس‌فرستاده‌شدن به توگو، زندگی کرده است.
 

فرانک موزهکمپ درباره‌ی تاثیر بازی در این نمایشنامه می‌گوید: «چیزی که مرا بیش از هر چیز متاثر می‌کند، این است که پناه‌جویانی مثل علی حق ماندن در آلمان را دارند، ولی محکوم به زندگی در شرایطی آزاردهنده هستند.» با این حال بازی در نقش علی برای او از اهمیت زیادی برخوردار است: «چون داستان نیست و واقعی است.» به همین دلیل موزهکمپ می‌کوشد به خوبی از عهده‌ی اجرای آن برآید.
 


این هنرپیشه‌ی حرفه‌ای معتقد است که دوره‌ی طولانی رسیدگی به پرونده‌ی متقاضیان، محدودیت‌های سفر، عدم اجازه‌ی ترک محل زندگی، کارشکنی‌ها و سنگ‌اندازی ادارات دولتی و هم‌چنین عدم امکان ایجاد تماس‌با اجتماع برای پناه‌جویان غیر قابل تحمل است. علی می‌گوید: «در توگو دست‌کم تو با بچه‌هایت زندگی می‌کنی. این‌جا هیچ چیز نداری.»
 

با این حال این فعال سیاسی پیشین مایل نیست به زادگاه خود بازگردد: «شرایط درمان و مراقبت‌های پزشکی در توگو اصلا مناسب نیست. خانواده‌ی من قدرت تامین هزینه‌های درمانی مرا ندارد.» از این‌رو علی تقاضای کسب اجازه "اقامت به دلایل انسانی" را کرده است. دور تازه‌ی رسیدگی به پرونده‌ی او پس از ده سال در ماه ژوئیه‌ی امسال آغاز می‌شود.


تئاتر به عنوان یک کار سیاسی
 

اجرای نمایش "پناهندگی ـ یک تک گویی"، که تا کنون در ۳۵ شهر آلمان با همکاری ۱۰۰ بازیگر حرفه‌ای به نمایش درآمده، تا پایان ماه اوت در شهرهای دیگر آلمان ادامه دارد. میشائیل روف، بانی "تئاتر در خدمت حقوق بشر"، که نخستین نمایشنامه‌ی خود را در سال ۲۰۱۱ به روی صحنه برد، در تشکیل این گروه از تئاتر بریتانیایی  "Actors for Human Rights" الهام گرفته است. او یک بار شاهد اجرای نمایشنامه‌ای از این گروه بوده است. او در این باره می‌گوید: «پرداختن دقیق به جزئیات در داستان‌هایی که این هنرپیشگان بازگو می‌کردند، بیش از هر چیز مرا تحت تاثیر قرار داد.»
 

به نظر این کارگردان، اجرای نمایشنامه‌ها‌ی تئاتر مستند باید ساده و قابل فهم باشد: «برخلاف روال کار خانه‌های نمایش معروف، ما قصد سرگرم ‌کردن تماشاگر را نداریم. تئاتر مستند یک کار سیاسی است.»
 

هدف اصلی میشائیل روف جلب توجه مردم به شرایط و زندگی پناهندگان و پناه‌جویان در آلمان، روشنگری و آگاه‌ساختن آنان در باره‌ی مسئله‌ی پناهندگی است: «این تک‌گویی‌ها باید به کنه مطلب بپردازد. ماجرای ازدواج علی، به عنوان مثال، در سه جمله خلاصه می‌شود: ازش پرسیدم راجع به رابطه‌ی ما چی فکر می‌کنه؟ گفت، باید فکر کنه. بعد ما سال ۱۹۹۴ با هم عروسی کردیم.»
 

 

میشاییل روف (چپ)، کارگردان "پناهندگی - یک تک گویی" و علی، پناهنده از توگو در آلمان
 


میشائیل روف قصد دارد در اجراهای خود این پناه‌جویان را نه به عنوان قربانی، بلکه به مثابه قهرمانانی که باید از آنان آموخت، معرفی کند. به نظر او، این سه تن نمونه‌های جسارت و استقامت هستند که با اراده‌ای راسخ حق خود را می‌طلبند.
 

قصه‌های باورنکردنی
 

پاره‌ای از تجربه‌های این پناه‌جویان طی بررسی پرونده‌های درخواست پناهندگی آنان باورنکردنی جلوه می‌کنند؛ از جمله دلیل رسمی رد شدن درخواست پناهندگی صفیه، با این استدلال که او در بازجویی‌ها «وضعیت زندان را به درستی تشریح نکرده است». مسئولان هنگام بررسی‌های طولانی در پی اعتراض‌های او متوجه شدند که مترجم در برگردان واژه‌ی "حمام" به آلمانی که صفیه هنگام توصیف شرایط زندان بکار برده، دچار اشتباه شده و این کلمه‌را "سونا" ترجمه کرده است. از این‌رو دادگاه به این دلیل که در زندان‌های ترکیه سونا وجود ندارد، درخواست او را رد کرده است. صفیه در این میان، از آن‌جا که صاحب فرزند شده، اجازه‌ی اقامت در آلمان را به‌دست آورده است.
 

داستان فلکه کمتر از ماجرای رد تقاضای صفیه عجیب نیست: ماموران امنیتی تا کنون دو بار، در پی اجرای حکم اخراج او از آلمان، این پناهنده‌ی اتیوپیایی را با دست‌های بسته روانه‌ی فرودگاه کرده‌اند و ساعت‌ها در اتاق کوچکی برهنه به انتظار نشانده‌اند: «لباس‌های آدم را نیم ساعت پیش از پرواز پس می‌دهند.»
 

از آن‌جا که فلکه تا به‌حال هنگام اجرای حکم تا حد درگیری با پلیس مقاومت کرده، مقامات امنیتی هنوز موفق به اخراج او نشده‌اند. فلکه سال‌هاست که در نهادی غیرانتفاعی به پناه‌جویان کمک می‌کند و به این مناسبت نیز جایزه‌ی "حقوق بشر" سازمان "برای پناهندگی" را از آن خود ساخته است.

+87
رأی دهید
-54
قابل توجه کاربران محترم:
توجه کنید که درج رای مثبت به مطالب، به معنی تایید مطلب و یا علاقه به محتوای خبر نیست و طبعا درج رای منفی نیز به معنی عدم علاقه به محتوای خبر نخواهد بود. سیستم شمارش آرا کمک میکند تا مطالب مهمتر، به انتخاب کاربران سایت، از دیگر مطالب مجزا شده و در بخش مطالب داغ ظاهر گردند. ممکن است یک خبر ناگوار از ارزش خبری بالایی برخوردار بوده و صحیح تر آن است که کاربران به این خبر رای مثبت داده تا در بخش خبرهای داغ سایت در معرض دید بینندگان بیشتری قرار گیرد. بنابراین درج رای مثبت و یا منفی به معنای مهم بودن خبر و یا بی اهمیت بودن آن است.
به جمع دنبال‌کنندگان ایرانیان انگلستان در فیس‌بوک بپیوندید:
به جمع دنبال‌کنندگان سایت خبری سرگرمی رایان در فیس‌بوک بپیوندید:
elinaz - مونترال - کانادا
کم تر تو کار کشور‌های دیگه دخالت کنید که جنگ بیکاری مشکلات سیاسی داخلی‌ بیشتر کشور‌ها از دخالت‌های کشورهای غربی هست !!!!!!داشتیم مثل آدم زندگیمون رو میکردیم که سرو کله آخوندا و اسلام سیاسی پیدا شد و منشأش در غرب بود
یکشنبه 4 تير 1391 - 04:49
آریا کرد - هایدلبرگ - آلمان
پناهندگی یه حق مسلم انسانی‌ است که صاحب خانه به میهمانش بخاطر شرایطی بسیار بد از پیش تعریف شده به و میده اما وقتی‌ از این حق فقط سو استفاده بشه مطمعنأ این حق از اونها گرفته میشه و تر و خشک با هم می‌سوزه،، به جرات می‌تونم بگم که از هر ۱۰۰ نفر پناهنده ایرانی‌ ۴۰ نفر از عوامل کاملاً وابسته به حکومت ایران ،۵۰ نفر بخاطر شرایط بده اقتصادی و یا خوش گذرانی و فقط ده نفر شایستگی حق واقعی‌ پناهنده رو دارا هستن ،
یکشنبه 4 تير 1391 - 13:00
آریا کرد - هایدلبرگ - آلمان
تصور کنید که در سه سال اخیر بیشتر ایرانی‌‌ها متقاضی پناهندگی براحتی با ادعای تغییر دین به مسیحیت حق اقامت گرفتن و شیرینی‌ اینکارو سفره ابوالفضل انداختن..بقیه ملتها هم چیزی در همین حد هستن و واقعاً فقط از پناهندگی سؤ استفاده میشه ،تو کلن ۵ هزار قرانو شخصاً ،سلفیها، بین آلمانی‌ها پخش کردن اونم نه تو خیابون بلکه در خونه مردم..
یکشنبه 4 تير 1391 - 13:01
نظر شما چیست؟